ఆ క్షణం.. కలకాలం

ఈ క్షణాన్ని ఆస్వాదించేలోపే మరుక్షణం మాయమవుతుంది.. ఇలాంటి కాలగమనంలో ఎన్నో జ్ఞాపకాలను ఒడిసిపట్టి, భద్రంగా బంధించి ఉంచేదే ఫొటో! కోట్ల పదాలతో వర్ణించలేని భావాన్ని ఒక్క ఫొటో కళ్లగడుతుంది.

• ఒక్క ‘చిత్రం’తో కాలానికి కళ్లెం
• చేతిలో సెల్‌ఫోన్లతో ఇప్పుడు ప్రతి ఒక్కరూ ఫొటోగ్రాఫర్లే
• నేడు ప్రపంచ ఫొటోగ్రఫీ దినోత్సవం

మహబూబాబాద్‌, ఆగస్టు 18 (నమస్తే తెలంగాణ) : ఈ క్షణాన్ని ఆస్వాదించేలోపే మరుక్షణం మాయమవుతుంది.. ఇలాంటి కాలగమనంలో ఎన్నో జ్ఞాపకాలను ఒడిసిపట్టి, భద్రంగా బంధించి ఉంచేదే ఫొటో! కోట్ల పదాలతో వర్ణించలేని భావాన్ని ఒక్క ఫొటో కళ్లగడుతుంది. అక్షర, శబ్దాల కన్నా అత్యంత శక్తిమంతమైన దృశ్యం.. మనో ఫలకంపై చెదరని ముద్ర వేస్తుంది. కరుణ, భక్తి, హాస్యం, రౌద్రం, శాంతం, బీభత్సం, భయానకం, శృంగార, వీర రసాలకు ‘చిత్ర’మే అద్దం పడుతుంది. వందేళ్లకు పైగా చరిత్ర ఉన్న ఫొటోగ్రఫీలో ఆది నుంచి నేటి ఆధునిక సమాజం వరకు ఎన్నో విప్లవాత్మక మార్పులు చోటుచేసుకున్నాయి. అత్యాధునిక కెమెరా ఫీచర్లు కలిగి ఉన్న సెల్‌ఫోన్లతో ప్రస్తుత ప్రపంచంలో ప్రతి ఒక్కరూ ఫొటోగ్రాఫర్లే అనడంలో అతిశయోక్తి లేదు..

బీటలు వారిన బురుజులైతేనేం.. జీవంలేని కోటలైతేనేం.. చలనం లేని శిల్పాలైతేనేం.. ఒక్క ఫొటో వాటిని సరికొత్తగా సాక్షాత్కరింపజేస్తుంది. అందమైన జ్ఞాపకాలు, అనుభూతులు, మధుర ఘట్టాలు, గొప్ప సన్నివేశాలు, వెలకట్టలేని ముగ్ధ మనోహర, ప్రకృతి రమణీయ దృశ్యాలను పది కాలాల పాటు పదిలంగా ఉంచుతుంది. కాలగర్భంలో కలిసిన చరిత్రను కూడా సజీవంగా నిలుపుతుంది. ఒకప్పుడు బ్లాక్‌ అండ్‌ వైట్‌తో ప్రారంభమైన ఫొటోగ్రఫీ నేడు అత్యాధునిక ఫీచర్లతో కూడిన కెమెరాలతో విప్లవాత్మక మార్పులు చెందింది. కొన్ని కిలోమీటర్ల పరిధిలోని కోట్లాది పిక్సెల్స్‌ను బంధించి చిత్రంగా మన ముందుంచే అత్యాధునిక కెమెరాలు అందుబాటులోకి వచ్చాయి.

ప్రకృతి, చారిత్రక సంపదకు నెలవు ఓరుగల్లు
ఉమ్మడి జిల్లాలో ఎన్నో పర్యాటక కేంద్రాలున్నాయి. మైమరపించే ప్రకృతి రమణీయ ప్రదేశాలే కాకుండా, చారిత్రక సంపదను కలిగి ఉన్న ఓరుగల్లు.. ఫొటోగ్రాఫర్లకు స్వర్గధామంలా నిలిచింది. వరంగల్‌ కోట, రామప్ప ఆలయం, వేయిస్తంభాల గుడి, లక్నవరం, పాకాల సరస్సులు, ములుగు జిల్లాలో అటవీప్రాంతం, ఇతర చారిత్రక కట్టడాలు ఫొటోగ్రఫీకి అనుకూలంగా ఉన్నాయి.

ప్రతి ఒక్కరూ ఫొటోగ్రాఫరే..
ప్రస్తుతం సెల్‌ఫోన్‌ లేని మనిషి లేడంటే అతిశయోక్తి కాదు.. ఇప్పుడు ఎవరి చేతిలో చూసినా అత్యాధునిక కెమెరా ఫీచర్లతో కూడిన సెల్‌ఫోన్లు ఉంటున్నాయి. ఎవరికి ఏ చిన్న తీరిక దొరికినా సెల్ఫీలతోనే గడుపుతున్నారు. శుభకార్యాలతో పాటు విహార యాత్రలకు వెళ్లిన సందర్భాలను ఫొటోలతో భద్రంగా దాచుకుంటున్నారు. తాము తీసుకున్న మధుర జ్ఞాపకాలను సామాజిక మాధ్యమాల్లో పోస్ట్‌ చేస్తూ మిత్రులతో పంచుకుంటూ మురిసిపోతున్నారు.

గతంతో పోలిస్తే ఫుల్‌ డిమాండ్‌
ప్రస్తుతం ఇంట్లో ఏ చిన్న శుభకార్యమైనా ఫొటో, వీడియోగ్రఫీ తప్పక ఉండాల్సిందే. ఇక పెళ్లిళ్ల షూటింగ్‌ అయితే ఇప్పుడు ఎక్కువ ఖర్చుతో కూడుకున్నది. భారీ క్రేన్‌లు, డ్రోన్‌లతో మరీ శుభకార్యాల ఫొటోలు తీస్తున్నారు. స్థోమతను బట్టి ఇప్పుడు వేలు, లక్షల్లో వెచ్చించి ఫొటోలు, వీడియో ఆల్బమ్‌లు తీయించుకుంటున్నారు. గతంలో పోలిస్తే ఫొటోగ్రఫీకి డిమాండ్‌ పెరిగింది. పెళ్లిళ్ల సీజన్‌లో ఫొటో, వీడియోగ్రాఫర్లు దొరకడం కూడా కష్టంగా మారింది. ఎంగేజ్‌మెంట్‌, మంగళ స్నానాలు, పెళ్లిళ్లు, ప్రీ వెడ్డింగ్‌ షూట్లు, రిసిప్షన్లు, పోస్ట్‌ వెడ్డింగ్‌లు, పుట్టిన రోజు, బేబీ షూట్లు, సినిమాటిక్‌ వీడియోలపై ప్రజల్లో మక్కువ పెరిగింది.

చరిత్రకు సాక్ష్యం..
చరిత్రకు సాక్షిగా, విజ్ఞానం, వినోదం ఇతర ఎన్నో రంగాల్లో ఫొటోగ్రఫీని విస్తృతంగా ఉపయోగిస్తున్నారు. మానవ జీవితాన్ని ఫొటోగ్రఫీ ఎంతో ప్రభావితం చేస్తుంది. ఇప్పుడు ఎంతో అధునాతనమైన కెమెరాలు వచ్చాయి. మొదట్లో బ్లాక్‌ అండ్‌ వైట్‌ ఫొటోలు మాత్రమే తీయగలిగేవారు. కాలక్రమేనా కలర్‌ ఫొటోగ్రఫీ ఎన్నో కొత్త పుంతలు తొక్కింది. ప్రతి సెల్‌ఫోన్‌ కెమెరాను కలిగి ఉంటుంది అంటే ఫొటోగ్రఫీ ఎంత అభివృద్ధి చెందిందో అర్థం చేసుకోవచ్చు.
– ఉపేందర్‌ యాని, మహబూబాబాద్‌

ప్రతి ఫొటో.. ఓ జ్ఞాపకం
కరిగేకాలంలో చెదరని మధుర స్మృతులకు ప్రతిబింబాలు ఫొటోలు. ప్రతి ముఖ్య సన్నివేశాన్ని కెమెరాలో బంధించి, జీవితకాలం వాటిని పదిలంగా దాచుకుని, అలనాటి జ్ఞాపకాలను మళ్లీమళ్లీ తనివితీరా వీక్షించుకునే అవకాశాన్ని ఇచ్చే తీపిగుర్తులు. ఓ మాట వింటే కొన్నాళ్లకు మర్చిపోతాం. ఓ పదం చదివితే ఇంకొన్నాళ్లకు మరుగున పడుతుంది. కానీ ఓ ఫొటో ఎంతోకాలాన్ని మదిలో ముద్ర వేస్తుంది. ప్రతి ఫొటో వెనుక ఓ జ్ఞాపకం, ఓ కథ, ఓ అనుభూతి దాగుంటుంది. ఇంతటి తీయని గుర్తుల ముద్రలు వేసే ఈ ఫొటోగ్రఫీ కోసం ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఓ రోజు ఉంది.
– తోట సుభాష్‌, మహబూబాబాద్‌

• ఫొటో అంటే కాంతి, గ్రఫీ అంటే రాత. ఫొటోగ్రఫీ అంటే కాంతితో రాయడం.
• 1820లో ఫ్రెంచి శాస్త్రవేత్త నీస్‌ఫోర్‌, ఫొటో తీసే పరికరాన్ని కనిపెట్టి, తొలి ఫొటో తీసినా ఒడిసిపట్టలేకపోయారు.
• ఫొటోగ్రఫీకి ఆద్యుడిగా భావించే, ఫ్రాన్స్‌ దేశానికి చెందిన ఎల్‌.జె. డాగురే 1826 నుంచి దృశ్యాన్ని బంధించేందుకు ఎడతెరిపి లేకుండా శ్రమించాడు.
• చివరకు 1839 ఆగస్టు 18న డాగురే సిల్వర్‌ ఆయోడైడ్‌ విధానం ద్వారా దృశ్యాన్ని బంధించాడు. ఈ విషయాన్ని ఆగస్టు 19న ప్రకటించడంతో ఆ రోజును ప్రపంచ ఫొటోగ్రఫీ దినోత్సవంగా జరుపుకుంటున్నారు.
• ఫ్రాన్స్‌లో పురుడుపోసుకున్న ఫొటోగ్రఫీ అదే ఏడాది ఇంగ్లాండుకు చేరుకుంది. అప్పట్లో ఇంగ్లాండుకు వలస రాజ్యాంగా ఉన్న భారతదేశానికి సైతం ఫొటోగ్రఫీని పరిచయం చేశారు పాశ్చాత్యులు.
• 1842-80 మధ్య కాలంలో భారతదేశంలో ఫొటోగ్రఫీ వికాసం చెందింది. ఈస్ట్‌ ఇండియా కంపెనీ నేతృత్వంలో ముంబైకి చెందిన ఎల్‌పీ స్టోన్‌ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌ పేరుతో ఫొటోగ్రఫీ శిక్షణ సంస్థ ఏర్పడింది.
• భారతదేశంలో తొలి కమర్షియల్‌ ఫొటోగ్రాఫర్‌ ఎఫ్‌.శార్రన్‌ కోపర్‌. ఆయన 1849లో కలకత్తా నగరం కెవైడి వీధిలో కెలోటైప్‌ స్టూడియో ప్రారంభించాడు.
• 1850 నుంచి ఫొటోగ్రఫీ వేగంగా అభివృద్ధి చెందింది.
• 1850లో డాగ్యూరియోటైల్‌ స్టూడియోను ముంబైలో ఆగస్టెస్‌ జిరోస్సెక్‌ స్థాపించాడు.
• 1855లో ఈస్టిండియా కంపెనీ ముంబైలో ఎల్‌సిస్టోన్‌ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌ పేరుతో ఫొటోగ్రఫీ శిక్షణ సంస్థను ఏర్పాటు చేసింది.
• 1858లో మద్రాస్‌ నగరంలో మొదటి ఫొటోగ్రాఫిక్‌ సొసైటీ ఏర్పడింది.
• తదనంతర కాలంలో దీన్‌దయాళ్‌ కెన్నడీ టేలర్‌ హైదరాబాద్‌లో 1860లో ఫొటో స్టూడియో ప్రారంభించారు.
• 1860 నుంచి సాగిన ఫొటోగ్రఫీ ప్రస్థానం ఎనభై ఏళ్ల కాలంలో అనేక పుంతలు తొక్కింది.
• 1889లో జార్జి ఈస్ట్‌మన్‌ కొడాక్‌ బాక్స్‌ కెమెరాను కనిపెట్టారు. ప్రస్తుతం డిజిటల్‌ మార్పులతో కొత్త పుంతలు తొక్కుతోంది.
• 1935 నుంచి కలర్‌ ఫొటోగ్రఫీ ప్రారంభమైంది.
• 1957లో రాష్ట్ర రాజధానిలో రాజా త్రయంబక్‌ నేతృత్వంలో స్టేట్‌ ఫొటోగ్రఫీ సొసైటీ ఏర్పడింది. 1972లో స్టేట్‌ ఫొటోగ్రఫీ అకాడమీగా రూపుదాల్చింది.
• ఫొటోగ్రఫీలో ‘పద్మశ్రీ’ అవార్డు పొందిన ఏకైక వ్యక్తి ఠాకూర్‌ కాశీనాథ్‌. ఇతడు తెలుగువాడే.
• 1980 నుంచి ఫొటోగ్రఫీలో కంప్యూటర్‌ యుగం మొదలైంది.
• సాధారణ ఛాయాచిత్రాలతో పాటు సృజనాత్మక, సామాజిక రుగ్మతలు, సంస్కృతీసంప్రదాయాలు, యుద్ధాలు, నవరసాలకు అద్దం పట్టే చిత్రాలను బంధించే ప్రక్రియ షురువైంది. ఇది క్రమేణా పిక్టోరియలిజమ్‌ ప్రకియకు దారి తీసింది.