తక్షణమే బరాజ్‌లకు మరమ్మతులు!

వానకాలంలో బరాజ్‌లకు ఎలాంటి నష్టం వాటిల్లకుండా ఉండేందుకు గేట్లన్నీ తెరిచిపెట్టాలని, దెబ్బతిన్న, కొట్టుకుపోయిన సీసీ బ్లాక్‌లను రిప్లేస్‌ చేయాలని ఇరిగేషన్‌శాఖకు నేషనల్‌ డ్యామ్‌ సేఫ్టీ అథారిటీ నియమించిన నిపుణుల కమిటీ సూచించింది.

• గేట్లన్నీ తెరచి.. సీపేజీలను అరికట్టాలి
• 7వ బ్లాక్‌లో రాఫ్ట్‌ కిందనున్న కేవిటీలను పూడ్చాలి
• దెబ్బతిన్న సీసీ బ్లాక్‌ల స్థానంలో కొత్తవి ఏర్పాటు చేయాలి
• మేడిగడ్డ, అన్నారం, సుందిళ్ల బరాజ్‌ల రక్షణకు ఎన్‌డీఎస్‌ఏ సిఫారసులు

హైదరాబాద్‌, మే7 (నమస్తే తెలంగాణ): వానకాలంలో బరాజ్‌లకు ఎలాంటి నష్టం వాటిల్లకుండా ఉండేందుకు గేట్లన్నీ తెరిచిపెట్టాలని, దెబ్బతిన్న, కొట్టుకుపోయిన సీసీ బ్లాక్‌లను రిప్లేస్‌ చేయాలని ఇరిగేషన్‌శాఖకు నేషనల్‌ డ్యామ్‌ సేఫ్టీ అథారిటీ నియమించిన నిపుణుల కమిటీ సూచించింది. వానాకాలంలోగానే సిఫారసులను అమలు చేయాలని, ఆ మేరకు నిధులు, డ్రాయింగ్‌లను సమకూర్చుకోవాలని స్పష్టంచేసింది.

మేడిగడ్డ (లక్ష్మీ) బరాజ్‌ 7వ బ్లాక్‌లోని 20వ పిల్లర్‌ కుంగుబాటు, అన్నారం (పార్వతీ), సుందిళ్ల (సరస్వతీ) బరాజ్‌ల్లో సీపేజీలపై సాంకేతిక అధ్యయనం చేసి, చేపట్టాల్సిన పునరుద్ధరణ పనులను, తీసుకోవాల్సిన నివారణ చర్యలను సిఫారసు చేయాలని కోరుతూ తెలంగాణ ప్రభు త్వం నేషనల్‌ డ్యామ్‌ సేఫ్టీ అథారిటీకి (ఎన్‌డీఎస్‌ఏ)కి విజ్ఞప్తి చేసింది. ఈ మేరకు చంద్రశేఖర్‌ అయ్యర్‌ నేతృత్వంలో ఎన్‌డీఎస్‌ఏ ప్రత్యే క నిపుణుల కమిటీని నియమించి నాలుగు నెలల్లో నివేదికను అందజేయాలని ఆదేశించింది.

ఈ నేపథ్యంలో సదరు కమిటీ మార్చి 6,7,8,9 తేదీల్లో, ఆ తరువాత 20,21,22 తేదీల్లో రాష్ట్రంలో పర్యటించింది. స్వయంగా వెళ్లి 3 బరాజ్‌లను క్షేత్రస్థాయిలో పరిశీలించడంతో, నిర్మాణ ఏజెన్సీలు, భాగస్వాములైన అధికారులతోనూ భేటీ అయ్యింది. బరాజ్‌ల నిర్మాణ డిజైన్లు, తదితర డాక్యుమెంట్లను ఇరిగేషన్‌ అధికారులను అడిగి తీసుకున్నది.

ఇరిగేషన్‌శాఖ విజ్ఞప్తి మేరకు బరాజ్‌ల రక్షణకు తీసుకోవాల్సిన చర్యలను అధికారులకు సూచిస్తూ తాజాగా నిపుణుల కమిటీ మధ్యంతర మార్గదర్శకాలను జారీ చేసింది. నిపుణుల కమిటీ సిరఫాసులను ఎన్డీఎస్‌ఏ చైర్మన్‌ అనిల్‌జైన్‌ రాష్ట్ర సాగునీటిపారుదలశాఖ కార్యదర్శి రాహుల్‌బొజ్జాకు పంపించారు.

మేడిగడ్డ బరాజ్‌ను 2019 జూన్‌లో ప్రారంభించారని, నాటి నుంచి నీటిని నిల్వచేస్తున్నారని, ఆ మొదటి సంవత్సరం వచ్చిన వరదలకే బరాజ్‌ దిగువనున్న సీసీ బ్లాక్‌లు, ఆప్రాన్‌ దెబ్బతిన్నాయని, వాటికి వెంటనే మరమ్మతులు చేపట్టకుండా యథావిధిగా బరాజ్‌లో నీటినిల్వ చేసి ఉపయోగించారని, ఇదే కుంగుబాటునకు కారణమని కమిటీ వెల్లడించింది.

నిపుణుల కమిటీ మధ్యంతర సిఫార్సులు
కుంగుబాటుకు గురైన 7వ బ్లాక్‌కు గురించి: మేడిగడ్డ బ్యారేజీలోని 85 రేడియల్‌ గేట్లలో 77 గేట్లు యథావిధిగా పనిచేస్తున్నాయి.కుంగుబాటునకు గురైన 7వ బ్లాక్‌లోని 15 నుంచి 22 వరకు ఉన్న 8 రేడియల్‌ గేట్లు లిఫ్ట్‌ చేయాల్సి ఉంది. రానున్న రుతుపవనాల ప్రారంభానికి ముందే ఆ పనులు ముగించాలి.

• మేడిగడ్డ బరాజ్‌లోని 7వ బ్లాక్‌లో ఏర్పడిన పగుళ్లను సాంకేతికంగా పర్యవేక్షించాలి.
• 16-22 వరకు పిల్లర్లు వంగి ఉన్న నేపథ్యంలో పగుళ్లు ఏర్పడే అవకాశమున్నది. పగుళ్లు నివారించేందుకు నిర్దేశిత ప్రదేశాల్లో బ్రేసింగ్‌ సిస్టమ్‌తో అనుసంధానించాలి.
• 7వ బ్లాక్‌లో కుంగుబాటును పర్యవేక్షించేందుకు బ్లాక్‌లోని ప్రతి పిల్లర్‌పైన డౌన్‌స్ట్రీమ్‌, అప్‌స్ట్రీమ్‌ చివరల్లో, మధ్యలో ఆప్టికల్‌ టార్గెట్లను ఏర్పాటు చేయాలి.
• కుంగుబాటునకు గురై, దెబ్బతిన్న ఆప్‌స్ట్రీమ్‌, డౌన్‌ స్ట్రీమ్‌ ప్లింత్‌ స్లాబ్‌ను తీసివేసి, నదీ ప్రవాహ మార్గానికి కావాల్సిన నిర్దేశిత స్థాయికి సమం చేయాలి. ప్లింత్‌ స్లాబ్‌ చివరలు దెబ్బతింటే వాటిని మరమ్మతు చేయాలి. సీపేజీలు ఉన్నట్లయితే పారామెట్రిక్‌ జాయింట్‌ పద్ధతిలో పునరుద్ధరించి వాటిని అరికట్టాలి. 7వ బ్లాక్‌లో రాఫ్ట్‌ కుంగుబాటుకు గురైన చోట ఇసుక బస్తాలను వేయాలి.
• 7వ బ్లాక్‌కు సంబంధించిన అన్ని గేట్లను రుతుపవనాల ప్రారంభానికి ముందే పూర్తిగా తెరిచి పెట్టాలి. ప్రతీ గేట్‌ నిర్వహణకు సంబంధించిన వైర్‌ రోప్‌, స్టాప్‌ లాగ్‌లు, గ్యాంట్రీ క్రేన్‌ మొదలైన మెకానిజం మొత్తాన్ని పూర్తిగా తనిఖీ చేయాలి. బ్లాక్‌ నెంబర్‌ 7లోని 15-22 గేట్లు తెరుచుకోని నేపథ్యంలో వాటిని పూర్తిగా తొలగించాలి.
• గాంట్రీ క్రేన్‌ను బ్లాక్‌ నం7పై కాకుండా మరేదైనా బ్లాక్‌ వద్ద పార్‌ చేయాలి.
• పిల్లర్‌ నెంబర్‌ 20, 21 ఉన్న రేడియల్‌ గేట్లను కత్తిరించి పూర్తిగా తొలగించాలి.
• మిగిలిన 6 గేట్లను పూర్తిగా తెరిచి ఉంచాలి. ఎత్తడంలో ఇబ్బంది ఏర్పడితే పూర్తిగా తీసివేయాలి.
• బ్లాక్‌-7 ప్లింత్‌ స్లాబ్‌ దిగువన మొదటి మూడు వరుసల్లో ఉన్న సీసీ బ్లాక్‌లు కొట్టుకుపోకుండా ఉండేందుకు వాటిని ఒకదానితో ఒకదాన్ని అనుసంధానించాలి.
  1-6, 8 బ్లాక్‌లు, అన్నారం, సుందిళ్ల బరాజ్‌లకు సంబంధించి: మేడిగడ్డ బ్యారేజ్‌లోని 1-6,8 బ్లాక్‌ల సంరక్షణకు, అన్నారం, సుంది ళ్ల బరాజ్‌ల రక్షణకు సంబంధించి తీసుకోవాల్సిన చర్యలపై నిపుణుల కమిటీ వేర్వేరుగా సిఫారసు చేసింది. ఇంచుమించి ఒకే తరహా నివారణ చర్యలను సూచించింది.

భవిష్యత్‌ అధ్యయనాలపై మార్గదర్శకాలు:

• మేడిగడ్డ బరాజ్‌ కుంగుబాటుకు, ఇతర బరాజ్‌ల్లోని సమస్యలకు కారణాలను తెలుసుకునేందుకు, నిర్మాణ సమగ్రతను అంచ నా వేయడానికి తదుపరి అధ్యయనాలు పరిశోధనలు చేయాల్సి ఉంది. జియోఫిజికల్‌, జియోటెక్నికల్‌ పరీక్షలను రుతుపవనాల ప్రారంభానికి ముందే నిర్వహించాలి.
• IS కోడ్‌ 13578 నిబంధనల ప్రకారం ఉపరితల పరిశోధనలు నిర్వహించాలి.
• పై పరీక్షలన్నింటినీ సీఎస్‌ఎంఆర్‌ఎస్‌, సీడబ్ల్యూపీఆర్‌ఎస్‌, ఎన్‌జీఆర్‌ఐ హైదరాబాద్‌ వంటి సంస్థలతో చేయించాలి.