Brain | రోజంతా పని చేసి, చేయాల్సిన పనులన్నీ పూర్తయ్యాక కూడా మనసుకు ప్రశాంతత లభ్యమవకుండా మరో పని వెతుక్కోవాలనిపిస్తుందా? ఖాళీగా కూర్చుంటే ఏదో తప్పు చేస్తున్నట్టుగా, సమయాన్ని వృథా చేస్తున్నట్టుగా అనిపిస్తుందా? ప్రస్తుతం చాలా మందిలో కనిపిస్తున్న ఈ భావన వెనుక మెదడు పనిచేసే విధానం, జీవనశైలి, ఉత్పాదకతపై ఏర్పడిన అభిప్రాయాలు ప్రధాన కారణాలని నిపుణులు చెబుతున్నారు. ఒక పని పూర్తి చేసిన ప్రతిసారీ మెదడు డోపమైన్ అనే రసాయనాన్ని విడుదల చేస్తుంది. ఇది సంతృప్తి, ప్రేరణ, విజయ భావనను కలిగిస్తుంది. టు-డూ లిస్ట్లో ఒక పని పూర్తయిందని గుర్తు పెట్టడం, ఈ-మెయిల్స్కు సమాధానం ఇవ్వడం, లక్ష్యాన్ని చేరుకోవడం వంటి ప్రతి చిన్న విజయంతో ఈ డోపమైన్ విడుదల అవుతుంది. దీంతో మెదడు మళ్లీ మళ్లీ అదే అనుభూతిని కోరుకోవడం ప్రారంభిస్తుంది. క్రమంగా ఎప్పుడూ బిజీగా ఉండటమే సహజంగా అనిపిస్తుంది. ఈ అలవాటు పెరిగే కొద్దీ చాలామంది తమ విలువను తాము చేసే పనితో ముడిపెట్టుకుంటారు.
ఎంత ఎక్కువ పని చేస్తే అంత ఎక్కువ విలువ ఉన్న వ్యక్తిననే భావన ఏర్పడుతుంది. దీంతో విశ్రాంతి తీసుకుంటున్నప్పుడు లేదా ఏమీ చేయకుండా కూర్చున్నప్పుడు తాము పనికిరాని వారిలా ఉన్నామనే భావన కలుగుతుంది. విశ్రాంతి తీసుకోవడానికి తాము ఇంకా అర్హులు కాదని, ఇంకేదైనా పని చేయాల్సిందేనని అనిపిస్తుంది. ఖాళీ సమయం వచ్చినప్పుడు మనసులో దాచిపెట్టిన ఆందోళనలు, పరిష్కారం కాని ఆలోచనలు, భావోద్వేగాలు పైకి రావడం కూడా మరో కారణం. అందుకే చాలామంది ఆ నిశ్శబ్దాన్ని ఎదుర్కోవడం కంటే ఎప్పుడూ ఏదో ఒక పనిలో నిమగ్నమై ఉండటానికే ఇష్టపడతారు. సెలవులకు వెళ్లినా, సినిమా చూస్తున్నా లేదా కుటుంబంతో సమయం గడుపుతున్నా కూడా పూర్తికాని పనుల గురించే ఆలోచిస్తూ ఉంటారు. ఎప్పుడూ ఉత్పాదకంగా ఉండాలనే ఒత్తిడి శారీరక, మానసిక ఆరోగ్యంపై ప్రతికూల ప్రభావం చూపుతుంది. చిరాకు, ఏకాగ్రత తగ్గడం, నిద్రలేమి, మానసిక అలసట, చివరకు బర్నౌట్ వంటి సమస్యలు వచ్చే ప్రమాదం పెరుగుతుంది.
విరామం లేకుండా పనిచేయడం వల్ల ఉత్పాదకత పెరగడం కాకుండా, శక్తి తగ్గి పనితీరు మరింత దెబ్బతింటుందని నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. మెదడు రోజంతా అత్యధిక సామర్థ్యంతో నిరంతరం పనిచేసేలా నిర్మాణం కాలేదని నిపుణులు గుర్తు చేస్తున్నారు. శరీరానికి విశ్రాంతి ఎంత అవసరమో, మెదడుకూ అంతే అవసరం. అందువల్ల విశ్రాంతిని పనికి ఇచ్చే బహుమతిగా కాకుండా, శరీరం-మెదడుకు అవసరమైన సహజ ప్రక్రియగా చూడాలని సూచిస్తున్నారు. నడకకు వెళ్లడం, కుటుంబ సభ్యులతో సమయం గడపడం, పుస్తకం చదవడం లేదా కొద్దిసేపు ప్రశాంతంగా కూర్చోవడం వంటివి సమయ వృథా కాదు. ఇవి మెదడుకు తిరిగి శక్తిని అందించి, ఆలోచనా సామర్థ్యాన్ని మెరుగుపరుస్తాయి. విశ్రాంతి తీసుకోవడం సోమరితనం కాదని, అది మెదడు ఆరోగ్యానికి అవసరమైన ముఖ్యమైన అలవాటని నిపుణులు చెబుతున్నారు. ఆరోగ్యకరమైన జీవనశైలికి ఉత్పాదకతతోపాటు విశ్రాంతికీ సమాన ప్రాధాన్యం ఇవ్వడం అత్యంత అవసరం. పని చేయాల్సిన సమయంలో పూర్తి ఏకాగ్రతతో పనిచేయడం ఎంత ముఖ్యమో, అవసరమైన సమయంలో పూర్తిగా రిలాక్స్ అవ్వడం కూడా అంతే ముఖ్యమని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.