Jamili Elections | జమిలి ఎన్నికలకు క్యాబినెట్‌ ఓకే.. వచ్చే పార్లమెంటు సమావేశాల్లో బిల్లు

దేశంలో జమిలి ఎన్నికలకు (ఏకకాల ఎన్నికలకు) ప్రధాని నరేంద్రమోదీ నేతృత్వంలోని కేంద్ర క్యాబినెట్‌ బుధవారం ఆమో దం తెలిపింది. దేశవ్యాప్తంగా ఒకేసారి ఎన్నికల నిర్వహణకు సంబంధించి మాజీ రాష్ట్రపతి రామ్‌నాథ్‌ కోవింద్‌ కమిటీ రూపొందించిన నివేదికను ఈ మేరకు ఆమోదించింది.

• కోవింద్‌ కమిటీ నివేదికకు కేంద్ర మంత్రివర్గం ఆమోదం
• 100 రోజుల ఎడంతో రెండు దఫాల్లో ఎన్నికలు
• తొలుత లోక్‌సభ, అసెంబ్లీలకు రెండోదశలో స్థానిక సంస్థలకు
• వచ్చే పార్లమెంటు సమావేశాల్లో బిల్లు పెట్టే అవకాశం

Jamili Elections | (స్పెషల్‌ టాస్క్‌ బ్యూరో) హైదరాబాద్‌, సెప్టెంబర్‌ 18 (నమస్తే తెలంగాణ): దేశంలో జమిలి ఎన్నికలకు (ఏకకాల ఎన్నికలకు) ప్రధాని నరేంద్రమోదీ నేతృత్వంలోని కేంద్ర క్యాబినెట్‌ బుధవారం ఆమో దం తెలిపింది. దేశవ్యాప్తంగా ఒకేసారి ఎన్నికల నిర్వహణకు సంబంధించి మాజీ రాష్ట్రపతి రామ్‌నాథ్‌ కోవింద్‌ కమిటీ రూపొందించిన నివేదికను ఈ మేరకు ఆమోదించింది. వచ్చే పార్లమెంట్‌ శీతాకాల సమావేశాల్లో ఈ బిల్లును ప్రవేశపెట్టే
అవకాశాలున్నట్టు రాజకీయ విశ్లేషకులు అభిప్రాయపడుతున్నారు. సుప్రీంకోర్టు మాజీ ప్రధాన న్యాయమూర్తులు, హైకోర్టు మాజీ న్యాయమూర్తులు, మాజీ ఎన్నికల ప్రధాన కమిషనర్లు సహా 32 పార్టీలు జమిలి ఎన్నికలను సమర్థించినట్టు కేంద్ర హోం మంత్రి అమిత్‌షా నేతృత్వంలోని ప్యానెల్‌ వెల్లడించింది. ప్రస్తుత ఎన్డీఏ సర్కారు హయాంలోనే జమిలి ఎన్నికలు నిర్వహిస్తామని అమిత్‌ షా ఇటీవల స్పష్టంచేశారు. స్వాతంత్య్ర దినోత్సవ ప్రసంగంలోనూ ప్రధాని మోదీ జమిలి గురించి ప్రస్తావించారు. ఈ నేపథ్యంలో ఎన్డీఏ 3.0 సర్కారులోనే జమిలి ఎన్నికలు అమల్లోకి రావొచ్చని రాజకీయ వర్గాల్లో చర్చ మొదలైంది.

కోవింద్‌ కమిటీ సిఫారసులు ఏమిటంటే?

• జమిలి ఎన్నికలకు 80 శాతం మంది సానుకూలంగా ఉన్నట్టు మా సర్వేలో స్పష్టమైంది. దీంతో దేశంలో ఏకకాల ఎన్నికలను ప్రతిపాదిస్తున్నాం. 1951-1967 మధ్య దేశవ్యాప్తంగా జమిలి ఎన్నికలు జరిగాయి.
• ఐదేండ్లలో లోక్‌సభకు, అన్ని రాష్ర్టాల అసెంబ్లీలకు ఒకేసారి ఎన్నికలు నిర్వహించాలని 1999లో లా కమిషన్‌ తన 170వ నివేదికలో సిఫారసు చేసింది.
• జమిలి ఎన్నికలను రెండు దఫాల్లో ఒకేసారి నిర్వహించాలని 2015లో పార్లమెంటరీ కమిటీ తన 79వ నివేదికలో సిఫారసు చేసింది.
• పై విషయాలను క్రోడీకరించి.. జమిలి ఎన్నికలను రెండు దఫాల్లో 100 రోజుల ఎడంతో నిర్వహించాలని సిఫారసు చేస్తున్నాం.
• తొలిదఫాలో లోక్‌సభతో పాటు అన్నిరాష్ర్టాల అసెంబ్లీలకు ఎన్నికలు నిర్వహించాలి.
• సాధారణ ఎన్నికలు ముగిసిన 100 రోజుల్లోగా పంచాయతీ, మునిసిపాలిటీ వంటి స్థానిక సంస్థల ఎన్నికలను రెండో దఫాలో నిర్వహించాలి.
• పై అన్ని ఎన్నికలకు కామన్‌ ఎలక్టోరల్‌ రోల్‌ను అనుసరించాలి.

ఏయే దేశాల్లో ఏక కాల ఎన్నికలు
ప్రపంచంలోని 194 దేశాల్లో ప్రస్తుతం పది దేశాల్లో మాత్రమే జమిలి ఎన్నికల విధానం అమల్లో ఉన్నది. అయితే, ఈ అన్ని దేశాల జనాభా.. భారత దేశ జనాభాలో 34 శాతం కూడా లేదు. జమిలి ఎన్నికలు నిర్వహిస్తున్న చాలా వరకు దేశాల్లో అధ్యక్ష తరహా పాలన కొనసాగుతుండటం గమనార్హం.

ప్రపంచవ్యాప్తంగా జమిలి ఎన్నికల నిర్వహణ ఇలా..

• 50వ దశకంలో జమిలి ఎన్నికలు నిర్వహించిన దేశాలు- 60
• ప్రస్తుతం జమిలి ఎన్నికలు కొనసాగుతున్న దేశాలు 10. ( స్వీడన్‌, ఇండోనేషియా, దక్షిణాఫ్రికా, జర్మ నీ, స్పెయిన్‌, హంగరీ, బెల్జియం, స్లొవేనియా,అల్బేనియా, పోలండ్‌) సిఫారసులు ఇప్పటివి కాదు!

జమిలి ఎన్నికల నిర్వహణపై సిఫారసులు, కమిటీల ఏర్పాటు ఈనాటిది కాదు. 1983లో నాటి ఎన్నికల సంఘం చట్టసభలకు ఒకేసారి ఎన్నికలు జరుపాలని ప్రతిపాదించింది. 1999లో లా కమిషన్‌ ఇదే సూచన చేసింది. 2015లో పార్లమెంటరీ కమిటీ జమిలి ఎన్నికలకు సానుకూలత వ్యక్తం చేసింది. జమిలి ఎన్నికల నిర్వహణకు సంబంధించి 2016 తర్వాత కూడా పార్లమెంటరీ స్టాండింగ్‌ కమిటీ, లా కమిషన్‌, నీతిఆయోగ్‌ పలు కమిటీలుగా ఏర్పడి ‘ఒకే దేశం-ఒకే ఎన్నికల’కు అనుకూలంగా నివేదికలు ఇచ్చాయి. ప్రస్తుతం కేంద్రం నిర్ణయించిన కోవింద్‌ కమిటీ నాలుగవది.