అవసరమైతే వీధి కుక్కలకూ కారుణ్య మరణం.. సుప్రీంకోర్టు సంచలన తీర్పు

ప్రభుత్వ సంస్థలు, రద్దీగా ఉండే బహిరంగ ప్రదేశాల నుంచి వీధి కుక్కలను తొలగించాలంటూ 2025 నవంబర్‌లో తాను జారీచేసిన ఆదేశాన్ని సుప్రీంకోర్టు మంగళవారం సమర్థించింది.

• ప్రజల రక్షణ బాధ్యత ప్రభుత్వాలదే
• బలవంతుడే బతుకుతాడు అన్న డార్విన్‌ సిద్ధాంతం నిజమవుతున్నది
• వీధి కుక్కలపై గతంలో మేము ఇచ్చిన తీర్పును సవరించే ప్రసక్తే లేదు

న్యూఢిల్లీ, మే 19: ప్రభుత్వ సంస్థలు, రద్దీగా ఉండే బహిరంగ ప్రదేశాల నుంచి వీధి కుక్కలను తొలగించాలంటూ 2025 నవంబర్‌లో తాను జారీచేసిన ఆదేశాన్ని సుప్రీంకోర్టు మంగళవారం సమర్థించింది. పలు విజ్ఞప్తులు వచ్చినప్పటికీ ఆ తీర్పును సవరించడానికి గానీ, నీరుగార్చడానికి గానీ కోర్టు నిరాకరించింది. అవసరమైతే రేబిస్‌ వ్యాధి సోకినట్లుగా, నయం చేయలేనివిగా భావించిన వీధి కుక్కలకు కారుణ్య మరణం కలిగించడానికి ప్రభుత్వం వెనుకాడకూడదని ఆదేశిస్తూ సుప్రీంకోర్టు సంచలన తీర్పు వెలువరించింది.

బహిరంగ ప్రదేశాల్లో నిర్బల వర్గాలు ఎదుర్కొంటున్న కఠోర వాస్తవాలను న్యాయవ్యవస్థ విస్మరించకూడదని జస్టిస్‌ విక్రమ్‌ నాథ్‌, జస్టిస్‌ సందీప్‌ మెహతా, జస్టిస్‌ ఎన్‌వీ అంజరియాతో కూడిన ధర్మాసనం స్పష్టం చేసింది. పౌరులను రక్షించాల్సిన బాధ్యత ప్రభుత్వాలపై ఉందని కూడా కోర్టు పేర్కొన్నది.

తీర్పు ముఖ్యాంశాలు

• రేబిస్‌ సోకిన, నయం కాని వ్యాధితో బాధపడుతున్న లేదా స్పష్టంగా ప్రమాదకరమైన లేదా దూకుడు గల కుక్కల విషయంలో మానవ ప్రాణాలకు, భద్రతకు కలిగే ముప్పును సమర్థంగా అరికట్టడానికి కారుణ్య మరణం సహా చట్టబద్ధంగా అనుమతించిన చర్యలను పాటించాలి.
• చిన్న పిల్లలపై కుక్కలు దాడి చేశాయి. వృద్ధులపై దాడులు జరిగాయి. చివరికి విదేశీ పర్యాటకులు కూడా ప్రభావితులయ్యారు. డార్విన్‌ చెప్పిన బలవంతుడే బతుకుతాడు అనే సిద్ధాంతం నిజమవుతున్నట్లు కనిపిస్తున్నది. ప్రభుత్వ చర్యలు లేని పక్షంలో పిల్లలను, వృద్ధులను వారి మనుగడ కోసం ఒంటరిగా పోరాడటానికి వదిలివేయకూడదు. ప్రజల ప్రాణాలకు, భద్రతకు రక్షణ కల్పించడం ప్రభుత్వ విధి.
• వీధి కుక్కకాటు సంఘటనలు దేశవ్యాప్తంగా పెరుగుతున్నట్లు గణాంకాలు చెబుతున్నాయి. రాజస్థాన్‌లోని శ్రీగంగానగర్‌లో మూడు నెలల్లో 1,483 కేసులు వెలుగుచూశాయి. ఉదయ్‌పూర్‌లో 2026లో 1,700కు పైగా కేసులు నమోదయ్యాయి. తమిళనాడులో ఒక్క మార్చిలో 71,000 కేసులు, 34 మరణాలతోసహా గత ఏడాది 2,40,000 కేసులు నమోదయ్యాయి. ఈ ముప్పు ఇందిరాగాంధీ అంతర్జాతీయ విమానాశ్రయం వంటి సున్నితమైన ప్రదేశాలకు కూడా చేరింది. అక్కడ టెర్మినల్స్‌లో, రన్‌వేలపై కూడా వీధి కుక్కలు కనిపించడం ప్రజా భద్రతా చర్యల్లో తీవ్రమైన వైఫల్యాన్ని బయటపెట్టింది. ప్రభుత్వం మౌన ప్రేక్షకురాలిగా ఉండజాలదు. పిల్లలు, వృద్ధులు, అంతర్జాతీయ ప్రయాణికులు కుక్కకాటు ఘటనలకు బాధితులవుతున్న కఠోర వాస్తవ పరిస్థితులను న్యాయస్థానం విస్మరించజాలదు.
• పిల్లలు, వృద్ధులు కేవలం శారీరక బలం మీద ఆధారపడి బతకాల్సిన సమాజాన్ని రాజ్యాంగం హర్షించదు. సంబంధిత శాఖల సమన్వయంతో సిబ్బందికి శిక్షణ ఇవ్వడం, పశువైద్య సేవలను పెంచడం, ఆశ్రయ సౌకర్యాలను బలోపేతం చేయడం, టీకా కార్యక్రమం చేపట్టడంతోసహా సమగ్ర సామర్థ్య, నిర్మాణ చర్యలు చేపట్టాలి. ఈ కోర్టు ఆదేశాలను అమలు చేసే ఉద్దేశంతో సద్భావనతో చేపట్టిన చర్యలకు సంబంధించి అధికారులకు ఎటువంటి ఎఫ్‌ఐఆర్‌ లేదా క్రిమినల్‌ విచారణ ప్రారంభించరాదు.