Visit:
Vagus Nerve | నేటి వేగవంతమైన జీవనశైలిలో దీర్ఘకాలిక ఒత్తిడి చాలామందికి నిత్య జీవితంలో భాగమైపోయింది. నిరంతరం వచ్చే నోటిఫికేషన్లు, పని ఒత్తిడి, నిద్రలేమి, శారీరక అలసట వంటి కారణాలతో నాడీ వ్యవస్థ ఎప్పుడూ అప్రమత్త స్థితిలోనే ఉండే పరిస్థితి ఏర్పడుతోంది. ఈ నేపథ్యంలో ఒత్తిడిని తగ్గించేందుకు కొత్త రకం ధరించగలిగే పరికరాలు అందుబాటులోకి వస్తున్నాయి. ట్రాన్స్క్యూటేనియస్ వేగస్ నర్వ్ స్టిమ్యులేషన్ (టీవీఎన్ఎస్) పరికరాలు చర్మం ద్వారా వేగస్ నాడిని స్వల్ప విద్యుత్ లేదా ఇతర పల్స్లతో ఉత్తేజపరిచేలా రూపొందించారు. అయితే ఇవి నిజంగానే దీర్ఘకాలిక ఒత్తిడిని నియంత్రించగలవా అన్నది ఇప్పుడు చర్చనీయాంశంగా మారింది. వేగస్ నర్వ్ మన శరీరంలోని కీలక నాడుల్లో ఒకటి. ఇది మెదడు కాండం నుంచి మెడ, గుండె, ఊపిరితిత్తులు, జీర్ణవ్యవస్థ వరకు విస్తరించి ఉంటుంది. శరీరంలోని అంతర్గత పరిస్థితుల గురించి మెదడుకు సమాచారాన్ని అందించడంలో ఇది కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది. ఈ నాడిని ఉత్తేజపరిచినప్పుడు గుండె వేగం తగ్గడం, శ్వాస నెమ్మదించడం, శరీరంలో అధిక వాపును తగ్గించే ప్రక్రియలు ప్రేరేపించడం వంటి మార్పులు చోటుచేసుకుంటాయి. అలాగే శరీరం సురక్షిత స్థితిలో ఉందనే సంకేతాలను మెదడుకు పంపడంలోనూ ఇది సహాయపడుతుంది.
గతంలో వేగస్ నర్వ్ స్టిమ్యులేషన్ కోసం శస్త్రచికిత్స ద్వారా శరీరంలో పరికరాన్ని అమర్చాల్సి వచ్చేది. అయితే ఇప్పుడు శస్త్రచికిత్స అవసరం లేకుండా చర్మం మీద నుంచే వేగస్ నాడి పరిధిలోని శాఖలను ఉత్తేజపరిచే ధరించగలిగే పరికరాలు అభివృద్ధి చెందుతున్నాయి. ముఖ్యంగా చెవి లోపలి భాగంలోని ట్రాగస్ ప్రాంతం లేదా మెడ పక్క భాగాన్ని లక్ష్యంగా చేసుకుని పనిచేసే పరికరాలు అందుబాటులోకి వచ్చాయి. ఈ పరికరాలను కొన్ని కంపెనీలు తక్షణ ఒత్తిడి నివారణ సాధనాలుగా ప్రచారం చేస్తున్నప్పటికీ, శాస్త్రీయ పరిశోధనలు మాత్రం మరింత జాగ్రత్తగా స్పందిస్తున్నాయి. అప్లైడ్ సైన్సెస్ లో ప్రచురితమైన ఒక అధ్యయనం ప్రకారం, నాన్-ఇన్వేసివ్ వేగస్ నర్వ్ స్టిమ్యులేషన్ స్వయంచాలక నాడీ వ్యవస్థ పనితీరులో మార్పులు తీసుకురావడంతోపాటు మానసిక ఒత్తిడి, ఆందోళన, శారీరకంగా అనుభవించే ఒత్తిడి లక్షణాలను గణనీయంగా తగ్గిస్తుందని గుర్తించారు. అదే సమయంలో హార్ట్ రేట్ వేరియబిలిటీ (హెచ్ఆర్వీ) కూడా మెరుగుపడినట్లు అధ్యయనంలో వెల్లడైంది.
ఇతర క్లినికల్ పరిశోధనలు వేగస్ నర్వ్ను చర్మం ద్వారా ఉత్తేజపరచడం వల్ల భావోద్వేగాలను నియంత్రించడంలో కీలకమైన మెదడులోని అమిగ్డాలా, హిప్పోకాంపస్ వంటి ప్రాంతాలపై ప్రభావం ఉంటుందని సూచిస్తున్నాయి. అలాగే శరీరంలో వాపును పెంచే కొన్ని పదార్థాల్లో ఒకటైన ఇంటర్ల్యూకిన్-6 (ఐఎల్-6) వంటి ఇన్ఫ్లమేటరీ మార్కర్లను తగ్గించే అవకాశం కూడా ఉందని పరిశోధనలు సూచించాయి. వేగస్ నర్వ్ ఉత్తేజం వల్ల శరీరంలోని అధిక ఇన్ఫ్లమేషన్ను నియంత్రించే చోలినెర్జిక్ యాంటీ-ఇన్ఫ్లమేటరీ పాత్వే కూడా చురుకవుతుందని కొన్ని పరిశోధనలు చెబుతున్నాయి. దీని ద్వారా అధిక స్థాయిలో సైటోకైన్లు విడుదల కావడాన్ని నియంత్రించే అవకాశం ఉంటుంది. దీర్ఘకాలిక ఒత్తిడి వల్ల శారీరకంగా, మానసికంగా కలిగే అలసటను తగ్గించడంలో ఈ ప్రక్రియకు కొంత ప్రాధాన్యం ఉంటుందని భావిస్తున్నారు. అయితే వైద్య నిపుణులు క్లినికల్ స్థాయిలో ఉపయోగించే న్యూరోమాడ్యులేషన్ పరికరాలకు, సాధారణ వినియోగదారుల కోసం మార్కెట్లో లభించే ధరించగలిగే పరికరాలకు మధ్య తేడాను గుర్తించాలని సూచిస్తున్నారు. అన్ని పరికరాలు ఒకే విధంగా పనిచేయవు. వాటి పల్స్ ఫ్రీక్వెన్సీ, నాడికి సంకేతాలను అందించే విధానం, లక్ష్యంగా చేసుకునే శరీర భాగం వంటివి పరికరాన్ని బట్టి మారుతాయి.
వేగస్ నర్వ్ను ఉత్తేజపరిచే ధరించగలిగే పరికరాలు హార్ట్ రేట్ వేరియబిలిటీలో మార్పులు తీసుకురావడం ద్వారా శరీరాన్ని కొంతవరకు విశ్రాంతి, ప్రశాంత స్థితి వైపు మళ్లించడంలో సహాయపడతాయి. అయితే ఇవి జీవనశైలి వల్ల ఏర్పడే దీర్ఘకాలిక ఒత్తిడికి శాశ్వత పరిష్కారం కావు. నిద్ర సరిగా లేకపోవడం, అనారోగ్యకరమైన ఆహారపు అలవాట్లు, గుర్తించని ఆందోళన వంటి సమస్యలు కొనసాగుతుంటే కేవలం పల్స్ పరికరంపై ఆధారపడటం వల్ల తాత్కాలిక ఉపశమనం మాత్రమే లభిస్తుంది. అందుకే వేగస్ నర్వ్ స్టిమ్యులేషన్ను ప్రధాన చికిత్సగా కాకుండా ఇతర ఆరోగ్యకరమైన అలవాట్లకు తోడ్పడే సాధనంగా చూడటం మంచిదని నిపుణులు చెబుతున్నారు. క్రమబద్ధమైన నిద్ర, లోతైన శ్వాసాభ్యాసాలు, శారీరక వ్యాయామం, మైండ్ఫుల్నెస్ వంటి పద్ధతులతో పాటు అవసరమైతే మానసిక ఆరోగ్య నిపుణుల సలహా తీసుకోవడం దీర్ఘకాలిక ఒత్తిడి నియంత్రణలో ముఖ్యమైనవి.
ఎలక్ట్రికల్ పల్స్ను చెవి లేదా మెడ ప్రాంతానికి అందించే పరికరం మాత్రమే దీర్ఘకాలిక నిద్రలేమి, పోషకాహార లోపాలు, పరిష్కరించని మానసిక సమస్యలు లేదా నిరంతర పని ఒత్తిడి వల్ల శరీరంపై పడే ప్రభావాలను పూర్తిగా తొలగించలేదు. గరిష్ఠంగా ఇవి వేగంగా పనిచేస్తున్న నాడీ వ్యవస్థను కొంత నెమ్మదింపజేసే సహాయక సాధనంగా ఉపయోగపడతాయి. తద్వారా స్థిరమైన జీవనశైలి మార్పులను అలవాటు చేసుకునేందుకు కొంత సమయం, ఉపశమనం లభిస్తుంది. కాబట్టి వెల్నెస్ రొటీన్లో ఇలాంటి పరికరాలను చేర్చుకోవాలనుకునేవారు వాస్తవిక అంచనాలతో ముందుకు వెళ్లాలి. నాణ్యమైన నిద్ర, క్రమమైన శారీరక చలనం, ధ్యానం లేదా మైండ్ఫుల్నెస్, అవసరమైనప్పుడు వైద్యుల మార్గదర్శకత్వం వంటి ప్రాథమిక ఆరోగ్య అలవాట్లతో కలిపి ఉపయోగించినప్పుడే నాన్-ఇన్వేసివ్ వేగస్ నర్వ్ స్టిమ్యులేషన్ ఒత్తిడితో ఉన్న శరీరానికి సమతుల్యతను తిరిగి పొందడంలో సహాయక సాధనంగా ఉపయోగపడే అవకాశం ఉంటుంది.
