Air Pollution | న‌గ‌రాల్లో తీవ్ర‌మ‌వుతున్న వాయు కాలుష్యం.. జాగ్ర‌త్త‌లు త‌ప్ప‌నిసరి అంటున్న నిపుణులు..

ముంబై నగరంలో వాయు కాలుష్యం తీవ్రత ఇటీవల పెరిగి, ఢిల్లీ స్థాయిలను కూడా దాటడం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. ఇటీవ‌ల‌ ముంబైలో గాలి నాణ్యత సూచీ (ఏక్యూఐ) 322కు చేరింది. ఇది అత్యంత అధ్వాన్నమైన గాలి నాణ్యత విభాగంలోకి వస్తుంది. అదే సమయంలో ఢిల్లీలో ఏక్యూఐ 176గా నమోదైంది.

Air Pollution | ముంబై నగరంలో వాయు కాలుష్యం తీవ్రత ఇటీవల పెరిగి, ఢిల్లీ స్థాయిలను కూడా దాటడం ఆందోళన కలిగిస్తోంది. ఇటీవ‌ల‌ ముంబైలో గాలి నాణ్యత సూచీ (ఏక్యూఐ) 322కు చేరింది. ఇది అత్యంత అధ్వాన్నమైన గాలి నాణ్యత విభాగంలోకి వస్తుంది. అదే సమయంలో ఢిల్లీలో ఏక్యూఐ 176గా నమోదైంది. సముద్ర తీర ప్రాంతంలో ఉండడం, సముద్రపు గాలులు వీయడం వల్ల ముంబైలో కాలుష్యం తక్కువగా ఉంటుందనే అభిప్రాయం ఉన్నప్పటికీ, తాజా పరిస్థితులు ఆ అంచనాలను మార్చుతున్నాయి. వర్షాకాలం ముగిసిన తర్వాత వాతావరణం పొడిగా మారడం, నిర్మాణ పనులు, రోడ్లపై దుమ్ము, గాలుల వేగం తగ్గడం వంటి కారణాలతో కాలుష్య కారకాలు గాలిలోనే పేరుకుపోతున్నాయి. కలుషిత గాలిని పీల్చడం వల్ల ఆస్తమా తీవ్రత పెరగడం, గుండె, ఊపిరితిత్తుల సమస్యలు అధికమవడం వంటి ఆరోగ్య ప్రమాదాలు ఉన్నాయి.

కార‌ణాలు ఏమిటి..

ముంబైలో కాలుష్యం పెరగడానికి పలు కారణాలు ఉన్నాయి. నిర్మాణ పనులు, భవనాల కూల్చివేతలు, రోడ్లపై పేరుకుపోయిన దుమ్ము వల్ల గాలిలో సూక్ష్మ ధూళికణాలు పెరుగుతున్నాయి. వాహనాల రద్దీ, పెట్రోల్‌, డీజిల్‌ వాహనాల నుంచి వెలువడే పొగ, పరిశ్రమల నుంచి విడుదలయ్యే కాలుష్య ఉద్గారాలు కూడా గాలి నాణ్యతను దెబ్బతీస్తున్నాయి. బాణసంచా కాల్చడం, చెత్తను బహిరంగంగా తగులబెట్టడం వల్ల హానికరమైన పొగ, ధూళికణాలు గాలిలో కలుస్తున్నాయి. గాలుల వేగం తగ్గినప్పుడు కాలుష్య కారకాలు భూమికి దగ్గరగా నిలిచిపోతాయి. వర్షాకాలం తర్వాత పొడి వాతావరణం కారణంగా దుమ్ము ఎక్కువసేపు గాలిలో తేలియాడుతుంది. ఎల్‌నినో ప్రభావంతో గాలుల వేగం, కాలుష్య కారకాల వ్యాప్తిలో మార్పులు వచ్చి పరిస్థితి మరింత దిగజారే అవకాశం ఉందని కొన్ని నివేదికలు పేర్కొన్నాయి. అయితే ఒక్కో కారణం ఎంతవరకు ప్రభావం చూపుతోందో తెలుసుకోవడానికి మరింత పరిశీలన అవసరం.

ఎలాంటి అనారోగ్యాలు వ‌స్తాయి..

వాయు కాలుష్యంలో ప్రధానంగా పీఎం 2.5 వంటి అతి సూక్ష్మ ధూళికణాలు ప్రమాదకరమైనవి. ఇవి ఊపిరితిత్తుల్లోకి లోతుగా చొచ్చుకుపోవడంతోపాటు, కొన్ని సందర్భాల్లో రక్తప్రవాహంలోకి కూడా చేరుతాయి. కలుషిత గాలిని పీల్చడం వల్ల దగ్గు, గొంతులో మంట, పిల్లికూతలు, శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బందులు కలుగుతాయి. ఆస్తమా ఉన్నవారిలో సమస్యలు తీవ్రమవుతాయి. గుండెపై ఒత్తిడి పెరిగి గుండెపోటు, పక్షవాతం వచ్చే ప్రమాదం కూడా అధికమవుతుంది. పిల్లలు, వృద్ధులు, గర్భిణులు, గుండె లేదా ఊపిరితిత్తుల సమస్యలతో బాధపడేవారు మరింత జాగ్రత్తగా ఉండాలి. పిల్లల్లో ఊపిరితిత్తులు ఇంకా అభివృద్ధి చెందుతున్న దశలో ఉండడంతో కాలుష్యం ప్రభావం ఎక్కువగా ఉంటుంది. దీర్ఘకాలం కలుషిత గాలికి గురికావడం వల్ల దీర్ఘకాలిక శ్వాసకోశ వ్యాధులు, ఊపిరితిత్తుల క్యాన్సర్‌ ముప్పు పెరుగుతుందని ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ హెచ్చరిస్తోంది.

జాగ్ర‌త్త‌లు త‌ప్ప‌నిస‌రి..

కాలుష్యం ఎక్కువగా ఉన్న రోజుల్లో బయటకు వెళ్లే ముందు స్థానిక గాలి నాణ్యత సూచీని పరిశీలించాలి. కేంద్ర కాలుష్య నియంత్రణ మండలి వెబ్‌సైట్‌ లేదా సమీర్‌ యాప్‌ ద్వారా వివరాలు తెలుసుకోవచ్చు. గాలి నాణ్యత అధ్వాన్నంగా ఉన్నప్పుడు బయట పరుగెత్తడం, సైక్లింగ్‌, కఠినమైన వ్యాయామాలు చేయడం తగ్గించి, వీలైతే ఇంట్లోనే వ్యాయామం చేయాలి. తప్పనిసరిగా బయటకు వెళ్లాల్సి వస్తే సరిగ్గా అమర్చుకున్న ఎన్‌95 లేదా దానికి సమానమైన రక్షణ మాస్క్‌ ధరించాలి. కాలుష్యం ఎక్కువగా ఉన్నప్పుడు కిటికీలు, తలుపులు మూసి ఉంచడం, అవసరమైతే హెచ్‌ఈపీఏ ఫిల్టర్‌ ఉన్న గాలి శుద్ధి పరికరాన్ని ఉపయోగించడం మంచిది. ఇంట్లో పొగ, ధూపం, కొవ్వొత్తుల వినియోగాన్ని తగ్గించాలి. పిల్లలు, వృద్ధులు బయట ఎక్కువసేపు గడపకుండా చూడాలి. ఆస్తమా ఉన్నవారు వైద్యులు సూచించిన మందులను క్రమం తప్పకుండా వాడాలి. తీవ్రమైన శ్వాస ఇబ్బంది, ఛాతీ నొప్పి, పెదవులు నీలం రంగులోకి మారడం, గందరగోళం వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తే వెంటనే వైద్య సహాయం పొందాలి. వ్యక్తిగత జాగ్రత్తలతోపాటు నిర్మాణ ప్రాంతాల్లో దుమ్ము నియంత్రణ, బహిరంగంగా చెత్త తగులబెట్టడంపై చర్యలు, పరిశ్రమల కాలుష్య నియంత్రణ, స్వచ్ఛమైన రవాణా వ్యవస్థ వంటి చర్యలు కూడా అవసరం. స్వచ్ఛమైన గాలి పర్యావరణానికే కాదు, ప్రజల ఆరోగ్యానికి కూడా అత్యంత కీలకం.