Visit:
Rheumatic Heart Disease | భారత్‌లో గుండె కవాటాల వ్యాధుల పరిస్థితి పాశ్చాత్య దేశాలతో పోలిస్తే భిన్నంగా ఉంది. వృద్ధాప్యంలో గుండె కవాటాలు అరిగిపోవడం అక్కడ ప్రధాన కారణంగా కనిపిస్తే, భారత్‌లో చిన్నతనంలో వచ్చిన గొంతు ఇన్ఫెక్షన్కు సరైన చికిత్స అందకపోవడం వల్ల వచ్చే రుమాటిక్ హార్ట్ డిసీజ్ (ఆర్‌హెచ్‌డీ) ముఖ్య కారణంగా ఉంది. ఈ వ్యాధి కారణంగా గుండె కవాటాలు దెబ్బతిని, కొన్నేళ్ల తర్వాత గుండె పనితీరుపై ప్రభావం చూపుతాయి. భారత్‌లో ప్రతి వెయ్యి మందిలో 1.5 నుంచి 2 మందికి ఈ వ్యాధి ఉన్నట్లు అంచనా. మొత్తం మీద 20 నుంచి 25 లక్షల మంది ఈ సమస్యతో బాధపడుతున్నట్లు అంచనాలు ఉన్నాయి. ఒక్క ఏడాదిలోనే సుమారు 88,674 మంది ఈ వ్యాధి కారణంగా ప్రాణాలు కోల్పోతున్నట్లు గణాంకాలు సూచిస్తున్నాయి.
గుండెలో రక్తం సరైన దిశలో ప్రవహించేందుకు నాలుగు కవాటాలు కీలకంగా పనిచేస్తాయి. వీటిలో ఏదైనా కవాటం పూర్తిగా తెరుచుకోకపోతే దాన్ని స్టెనోసిస్‌ అంటారు. సరిగ్గా మూసుకోకపోతే రక్తం వెనక్కి ప్రవహించే పరిస్థితిని రెగర్జిటేషన్‌ అంటారు. ఈ రెండు పరిస్థితుల్లోనూ గుండెపై అదనపు భారం పడుతుంది. రుమాటిక్ హార్ట్ డిసీజ్‌లో మైట్రల్‌ కవాటం ఎక్కువగా ప్రభావితమవుతుంది. సుమారు 65 నుంచి 70 శాతం కేసుల్లో ఈ కవాటానికే సమస్య వస్తుంది. ఆ తర్వాత 20 నుంచి 25 శాతం కేసుల్లో ఏఆర్టిక్‌ కవాటం, సుమారు 10 శాతం కేసుల్లో ట్రైకస్పిడ్‌ కవాటం ప్రభావితమవుతాయి. చిన్నతనంలో వచ్చిన గొంతు ఇన్‌ఫెక్షన్‌ సాధారణ సమస్యగానే భావించి నిర్లక్ష్యం చేయడం వల్ల ఈ నష్టం క్రమంగా సంవత్సరాల పాటు కొనసాగుతుంది.
ఈ వ్యాధి లక్షణాలు మొదట్లో సాధారణ సమస్యల మాదిరిగానే కనిపించడంతో చాలామంది వాటిని పట్టించుకోరు. మెట్లు ఎక్కడం, రోజువారీ పనులు చేయడం వంటి సాధారణ కార్యకలాపాల్లోనే కొత్తగా శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది కలగడం, విశ్రాంతి తీసుకున్నా తగ్గని అలసట, ఛాతిలో నొప్పి లేదా అసౌకర్యం, గుండె వేగంగా లేదా క్రమం తప్పినట్లు కొట్టుకోవడం, కాళ్లు, పాదాలు లేదా పొట్ట భాగంలో వాపు వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తాయి. వైద్యులు స్టెతస్కోప్‌తో పరీక్షించినప్పుడు వినిపించే అసాధారణ గుండె శబ్దం కూడా వ్యాధికి ముందస్తు సంకేతంగా ఉంటుంది. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ఈ వ్యాధి భారం పట్టణ ప్రాంతాల కంటే ఎక్కువగా ఉన్నట్లు అధ్యయనాలు చెబుతున్నాయి. గ్రామీణ ప్రాంతాల్లో ప్రతి వెయ్యి మందిలో 2.2 మందికి, పట్టణ ప్రాంతాల్లో 1.23 మందికి ఈ వ్యాధి ఉన్నట్లు గుర్తించారు.
యువతలో, ముఖ్యంగా మహిళల్లో ఈ సమస్యపై మరింత అప్రమత్తత అవసరం. రుమాటిక్ హార్ట్ డిసీజ్ ఉన్న మహిళలకు గర్భధారణ సమయంలో గుండెపై అదనపు భారం పడడం వల్ల ఇంతకుముందు గుర్తించని కవాటాల సమస్య బయటపడుతుంది లేదా మరింత తీవ్రమవుతుంది. భారత్‌లో గర్భధారణ సమయంలో గుర్తించే గుండె సంబంధిత వ్యాధుల్లో రుమాటిక్ హార్ట్ డిసీజ్ 40 నుంచి 50 శాతం వరకు ఉంటుందని అంచనా. అందువల్ల అధిక ప్రమాదం ఉన్న ప్రాంతాల్లో గర్భధారణకు ముందు లేదా ప్రారంభ దశలో గుండె పరీక్షలు చేయించుకోవడం ఉపయోగకరంగా ఉంటుంది. చిన్నతనంలో వచ్చే గొంతు ఇన్ఫెక్షన్కు వైద్యుల సూచన మేరకు సరైన చికిత్స అందించడం, శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది, తీవ్రమైన అలసట, గుండె దడ వంటి లక్షణాలను నిర్లక్ష్యం చేయకపోవడం కీలకం. ఛాతినొప్పి లేదా స్పృహ తప్పడం వంటి లక్షణాలు అకస్మాత్తుగా కనిపిస్తే వెంటనే వైద్య సహాయం తీసుకోవాలి.
