Pneumonic Plague | న్యుమోనిక్ ప్లేగు అంటే ఏమిటి.. ప్లేగులో ఎన్ని ర‌కాలు ఉన్నాయి..?

రష్యాలో న్యుమోనిక్ ప్లేగు వ్యాధి సోకినట్లు అనుమానిస్తున్న ఘటనతో మరోసారి ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఈ వ్యాధిపై చర్చ మొదలైంది. అయితే, రష్యాలో నమోదైన ఘటనలో ప్లేగు నిర్ధారణ కాలేదు. ప్లేగు పరిశోధనా కేంద్రంలో పనిచేసిన ఓ మహిళ తీవ్ర న్యుమోనియాతో మరణించగా, ఆమెకు ప్లేగు బ్యాక్టీరియా సోకి ఉండవచ్చన్న అనుమానాలు వ్యక్తమయ్యాయి.

Pneumonic Plague | రష్యాలో న్యుమోనిక్ ప్లేగు వ్యాధి సోకినట్లు అనుమానిస్తున్న ఘటనతో మరోసారి ప్రపంచవ్యాప్తంగా ఈ వ్యాధిపై చర్చ మొదలైంది. అయితే, రష్యాలో నమోదైన ఘటనలో ప్లేగు నిర్ధారణ కాలేదు. ప్లేగు పరిశోధనా కేంద్రంలో పనిచేసిన ఓ మహిళ తీవ్ర న్యుమోనియాతో మరణించగా, ఆమెకు ప్లేగు బ్యాక్టీరియా సోకి ఉండవచ్చన్న అనుమానాలు వ్యక్తమయ్యాయి. అయితే, ఆమె వృత్తిపరమైన పనికి సంబంధించిన సూక్ష్మజీవులు పరీక్షల్లో గుర్తించలేదని, మరణానికి కారణం తెలియని మూలం నుంచి వచ్చిన న్యుమోనియాగా అధికారులు పేర్కొన్నారు. యెర్సీనియా పెస్టిస్ అనే బ్యాక్టీరియా వల్ల ప్లేగు వ్యాధి వస్తుంది. ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ ప్రకారం, ఈ వ్యాధి ఇప్పటికీ కొన్ని దేశాల్లో కనిపిస్తోంది. 2019 నుంచి 2025 మధ్య నమోదైన కేసుల్లో అత్యధికం కాంగో ప్రజాస్వామ్య గణతంత్ర దేశం, మడగాస్కర్‌లోనే ఉన్నాయి.

ఎన్ని ర‌కాలు ఉన్నాయి..

ప్లేగు వ్యాధిలో ప్రధానంగా మూడు రకాలున్నాయి. అవి బుబోనిక్ ప్లేగు, న్యుమోనిక్ ప్లేగు, సెప్టిసీమిక్ ప్లేగు. వీటిలో బుబోనిక్ ప్లేగు అత్యంత సాధారణమైనది. సోకిన ఈగ కుట్టడం ద్వారా బ్యాక్టీరియా శరీరంలోకి ప్రవేశించి శోషరస వ్యవస్థకు చేరుతుంది. దీంతో ముఖ్యంగా చంకలు, గజ్జలు, మెడ ప్రాంతాల్లోని శోషరస గ్రంథులు వాపునకు గురై తీవ్రమైన నొప్పి కలిగిస్తాయి. దీంతోపాటు జ్వరం, చలి, తలనొప్పి, ఒళ్లు నొప్పులు, నీరసం, వికారం, వాంతులు వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తాయి. సాధారణంగా ఈ రకం ప్లేగు నేరుగా ఒకరి నుంచి మరొకరికి వ్యాపించదు. అయితే, సకాలంలో చికిత్స అందకపోతే బ్యాక్టీరియా రక్తంలోకి లేదా ఊపిరితిత్తుల్లోకి చేరి వ్యాధి మరింత తీవ్రమయ్యే ప్రమాదం ఉంటుంది.

న్యుమోనిక్ ప్లేగు అంటే..

న్యుమోనిక్ ప్లేగు ఊపిరితిత్తులకు సోకుతుంది. ప్లేగు బ్యాక్టీరియా శరీరంలోని ఇతర భాగాల నుంచి ఊపిరితిత్తులకు వ్యాపించడం వల్ల లేదా ఈ వ్యాధితో బాధపడుతున్న వ్యక్తి, జంతువు నుంచి వెలువడే శ్వాస సంబంధిత తుంపర్లను పీల్చడం వల్ల ఇది సోకుతుంది. జ్వరం, తలనొప్పి, నీరసం, దగ్గు, శ్వాస తీసుకోవడంలో ఇబ్బంది, ఛాతీ నొప్పి, రక్తం లేదా నీటితో కూడిన కఫం వంటి లక్షణాలు వేగంగా కనిపిస్తాయి. ప్రపంచ ఆరోగ్య సంస్థ ప్రకారం, వ్యాధి సోకిన తర్వాత లక్షణాలు కనిపించడానికి పట్టే వ్యవధి కొన్ని సందర్భాల్లో 24 గంటలకే పరిమితం అవుతుంది. చికిత్స అందకపోతే లక్షణాలు ప్రారంభమైన 18 నుంచి 24 గంటల్లోనే ప్రాణాంతకంగా మారే అవకాశం ఉంటుంది. దగ్గుతున్నప్పుడు వెలువడే పెద్ద శ్వాస తుంపర్ల ద్వారా ఈ వ్యాధి సమీపంలోని వ్యక్తులకు వ్యాపిస్తుంది. అయితే, ఇవి మీజిల్స్‌ వంటి అత్యంత వేగంగా వ్యాపించే వైరస్‌ల మాదిరిగా గాలిలో ఎక్కువసేపు తేలియాడవు. సాధారణంగా వ్యాధిగ్రస్తుడితో దగ్గరి సంబంధం ఉన్నవారికి సంక్రమించే ప్రమాదం ఎక్కువగా ఉంటుంది.

సెప్టిసీమిక్ ప్లేగు అంటే..

సెప్టిసీమిక్ ప్లేగు అనేది బ్యాక్టీరియా రక్తప్రవాహంలోకి చేరి విస్తరించడం వల్ల వచ్చే తీవ్రమైన వ్యాధి. ఇది బుబోనిక్ ప్లేగు తదితర రకాల నుంచి కూడా అభివృద్ధి చెందుతోంది. జ్వరం, చలి, తీవ్రమైన నీరసం, కడుపునొప్పి, రక్తస్రావం, రక్తప్రసరణలో అంతరాయాలు వంటి లక్షణాలు కనిపిస్తాయి. పరిస్థితి విషమిస్తే శరీరంలోని అవయవాలు దెబ్బతినడంతోపాటు వేళ్లు, కాలి వేళ్లు, ముక్కు వంటి భాగాల్లోని కణజాలం నశించే ప్రమాదం ఉంటుంది. చికిత్స ఆలస్యమైతే ప్లేగు ప్రాణాంతకంగా మారుతుంది. అయితే, ప్రస్తుతం యాంటీబయాటిక్ మందులతో ఈ వ్యాధికి చికిత్స అందుబాటులో ఉంది. వ్యాధి ఉన్నట్లు అనుమానం వచ్చిన వెంటనే చికిత్స ప్రారంభించడం, అవసరమైన పరీక్షలు నిర్వహించడం, వ్యాధిగ్రస్తులను వేరుగా ఉంచడం, వారితో సన్నిహితంగా ఉన్నవారిని పర్యవేక్షించడం కీలకం. రష్యాలో నమోదైన అనుమానిత ఘటనను నిర్ధారిత ప్లేగు కేసుగా భావించకూడదు. సకాలంలో గుర్తించి సరైన చికిత్స అందిస్తే వ్యాధి తీవ్రతను తగ్గించవచ్చు. అందువల్ల అపోహలకు తావివ్వకుండా, వ్యాధి వ్యాప్తి మార్గాలు, లక్షణాలు, నివారణ చర్యలపై అవగాహన కలిగి ఉండడం అవసరం.