Eye Strain | నేటి డిజిటల్ యుగంలో పని కోసం కంప్యూటర్ ముందు గంటల తరబడి గడిపిన తర్వాత కూడా విశ్రాంతి కోసం చాలామంది మొబైల్ ఫోన్కే పరిమితమవుతున్నారు. సోషల్ మీడియా స్క్రోలింగ్, వీడియోలు చూడటం, రాత్రి పడుకునే వరకు ఫోన్ వినియోగించడం సాధారణ అలవాటుగా మారిపోయింది. అయితే ఒక స్క్రీన్ నుంచి మరో స్క్రీన్కు మారడం కళ్లకు విశ్రాంతి ఇవ్వదని, దీని వల్ల కళ్లతోపాటు నాడీ వ్యవస్థ, నిద్ర నాణ్యత కూడా దెబ్బతింటుందని జీవనశైలి నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. పని ముగిసిన తర్వాత ఫోన్లో సమయం గడపడం విశ్రాంతి అని చాలామంది భావిస్తారు. కానీ వాస్తవానికి కళ్లకు నిజమైన విశ్రాంతి లభించేది స్క్రీన్లకు పూర్తిగా దూరంగా ఉన్నప్పుడు మాత్రమే. కంప్యూటర్, మొబైల్, టెలివిజన్ వంటి పరికరాలను నిరంతరం చూడటం వల్ల కళ్ల కండరాలు ఎప్పుడూ ఒకే దూరంలో దృష్టిని కేంద్రీకరించాల్సి వస్తుంది. దీంతో కళ్లు పొడిబారడం, అలసట, మంట, అసౌకర్యం వంటి సమస్యలు క్రమంగా పెరుగుతాయి.
నిపుణుల అభిప్రాయం ప్రకారం, చీకటి అంటే శరీరానికి సహజమైన విశ్రాంతి సంకేతం. సాయంత్రం వెలుతురు తగ్గి స్క్రీన్లకు దూరంగా ఉన్నప్పుడు మెదడు నిద్రకు సిద్ధమవుతుంది. ఈ సమయంలో మెలటోనిన్ హార్మోన్ విడుదలై శరీర జీవ గడియారం సక్రమంగా పనిచేయడానికి సహాయపడుతుంది. కానీ రాత్రి వేళల్లో మొబైల్ లేదా ల్యాప్టాప్ వినియోగం కొనసాగితే ఈ ప్రక్రియకు ఆటంకం ఏర్పడి నిద్ర నాణ్యత దెబ్బతింటుంది. రాత్రిపూట స్క్రీన్లలో ఉండే కాంతి మెలటోనిన్ ఉత్పత్తిని తగ్గించి శరీర సహజ నిద్ర చక్రాన్ని ప్రభావితం చేస్తుందని అనేక అధ్యయనాలు సూచిస్తున్నాయి. అందుకే ఫోన్లో నైట్ మోడ్ లేదా బ్లూ లైట్ ఫిల్టర్ వాడటం మాత్రమే సరిపోదని నిపుణులు చెబుతున్నారు. అవి కాంతి తీవ్రతను కొంత తగ్గించినప్పటికీ, నిరంతరం వచ్చే నోటిఫికేషన్లు, భావోద్వేగాలను ప్రభావితం చేసే కంటెంట్, మెదడుపై పడే ఉత్తేజాన్ని తగ్గించలేవు. పడుకునే ముందు కళ్లను మాత్రమే కాదు, నాడీ వ్యవస్థను కూడా విశ్రాంతి తీసుకునేలా చేయడం అవసరం.
డిజిటల్ ఐ స్ట్రెయిన్కు ప్రధాన కారణాలు ఎక్కువసేపు దగ్గర దూరంలో స్క్రీన్ను చూడడం, తక్కువసార్లు కనురెప్పలు మూయడం, తప్పు భంగిమలో కూర్చోవడం, స్క్రీన్ కాంతి ప్రతిఫలనం, మధ్యలో విరామం లేకుండా పని చేయడం. కాబట్టి క్రమం తప్పకుండా చిన్న చిన్న విరామాలు తీసుకోవడం తప్పనిసరి. ఈ సమస్యను తగ్గించేందుకు 20-20-20 నియమాన్ని పాటించాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. ప్రతి 20 నిమిషాలకు ఒకసారి కనీసం 20 అడుగుల దూరంలో ఉన్న వస్తువును 20 సెకన్లపాటు చూడాలి. దీంతో కళ్ల కండరాలకు విశ్రాంతి లభించి నిరంతర ఒత్తిడి తగ్గుతుంది. అలాగే పాల్మింగ్ అనే సులభమైన పద్ధతిని కూడా పాటించవచ్చు. రెండు అరచేతులను ఒకదానితో ఒకటి రుద్ది వేడి వచ్చాక, కళ్లను మూసుకుని వాటిపై మెల్లగా ఉంచాలి. కళ్లపై ఒత్తిడి పెట్టకుండా కొద్దిసేపు నెమ్మదిగా శ్వాస తీసుకోవాలి. ఇది కళ్లకు చీకటి, వెచ్చదనం, విశ్రాంతిని అందిస్తుంది.
ఒక వారం పాటు కొన్ని సాధారణ అలవాట్లు పాటిస్తే మంచి మార్పు కనిపిస్తుందని నిపుణులు చెబుతున్నారు. పడుకునే కనీసం గంట ముందు మొబైల్ స్క్రోలింగ్, వీడియోలు చూడడం వంటి అవసరం లేని స్క్రీన్ వినియోగాన్ని నిలిపివేయాలి. మొదట్లో గంట సాధ్యంకాకపోతే కనీసం 30 నిమిషాల నుంచైనా ప్రారంభించవచ్చు. మొబైల్ ఫోన్ను పడకగదికి దూరంగా ఉంచడం లేదా కనీసం మంచం పక్కన పెట్టకుండా ఉండడం మంచిది. పడకగది నిద్ర, విశ్రాంతి కోసం మాత్రమే ఉండాలి కానీ మరో స్క్రీన్ వినియోగ స్థలంగా మారకూడదు. సాయంత్రం తర్వాత అవసరమైన కాల్స్, సందేశాలు, అత్యవసర యాప్లు మాత్రమే ఉపయోగించి, మిగతా నోటిఫికేషన్లను తగ్గించడం కూడా ప్రయోజనకరం. రాత్రి సమయంలో మసకబారిన, వెచ్చని కాంతిని ఉపయోగించడం, అధిక ప్రకాశం ఉన్న లైట్లను తగ్గించడం మంచిది. సాయంత్రం వేళల్లో తప్పనిసరిగా స్క్రీన్ ముందు పనిచేయాల్సి వస్తే బ్లూ లైట్ బ్లాకింగ్ కళ్లద్దాలు ఉపయోగించవచ్చు. అయితే అవి రాత్రి ఆలస్యంగా స్క్రీన్లు చూడడానికి అనుమతి ఇచ్చే సాధనం కాదని నిపుణులు గుర్తుచేస్తున్నారు.
పని చేసే సమయంలో తరచూ కనురెప్పలు మూయడం, మొబైల్ను కళ్లకు చాలా దగ్గరగా పట్టుకోకుండా సరైన దూరంలో ఉంచడం కూడా కళ్ల ఆరోగ్యానికి మేలు చేస్తుంది. అలాగే ఉదయం సహజ సూర్యకాంతిలో కొంతసేపు గడపడం వల్ల శరీర జీవ గడియారం సక్రమంగా పనిచేస్తుంది. విటమిన్ ఏ, ఒమేగా-3 కొవ్వు ఆమ్లాలు, ల్యూటిన్ అధికంగా ఉండే క్యారెట్, పాలకూర, వాల్నట్స్, అవిసె గింజలు, రంగురంగుల కూరగాయలు వంటి ఆహారాలను తీసుకోవడం కళ్ల ఆరోగ్యానికి ఉపయోగకరం. ముఖ్యంగా పిల్లల్లో వినోదం కోసం స్క్రీన్ వినియోగానికి కచ్చితమైన పరిమితులు ఉండాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు. వారి నిద్ర, ఏకాగ్రత, మానసిక స్థితి, మెదడు అభివృద్ధి ఇంకా కొనసాగుతున్న దశలో ఉండటంతో అధిక స్క్రీన్ వినియోగం ప్రతికూల ప్రభావం చూపే అవకాశం ఉంటుంది. కళ్లకు మరో ఫిల్టర్ కాదు, సరైన విశ్రాంతి అవసరం. తరచూ కనురెప్పలు మూయడం, మధ్య మధ్యలో విరామం తీసుకోవడం, తగినంత నీరు తాగడం, పోషకాహారం తీసుకోవడం, చీకటిలో ప్రశాంతంగా నిద్రపోవడం, అవసరం లేని స్క్రీన్ వినియోగాన్ని తగ్గించడం వంటి చిన్న అలవాట్లే కళ్ల ఆరోగ్యాన్ని దీర్ఘకాలం కాపాడుతాయని నిపుణులు తెలియజేస్తున్నారు.