గణపతి నీకు మొక్కెదా!

ఈ పద్యం కొఱవి గోపరాజు రచించిన సింహాసన ద్వాత్రింశిక కావ్యం లోనిది. 1500-1550 మధ్య కాలంలో జీవించిన ఈతనిని నిజామాబాద్‌ జిల్లాకు సంబంధించిన కవిగా పరిశోధకులు భావిస్తున్నారు. ఇతని తల్లిదండ్రులు కసవరాజు, కామాంబికా. ఈ కవి వల్లికొండ మహారాజు రాణా మల్లన ఆస్థాన పండితుడు. విక్రమార్కుడి దివ్య సింహాసనంపై ఉన్న ముప్పై రెండు సాలభంజికలు భోజరాజుకు చెప్పిన కథలతో సింహాసన ద్వాత్రింశిక కావ్యాన్ని రాశారు గోపరాజు.

ఉ॥ నిద్దములైన భూషణ మణి ప్రకరద్యుతులన్ని దిక్కులన్‌
దొద్దలు వుచ్చి తల్లి చనుదోయి నడిందల కట్టు మించగా
ముద్దులు సూపుచుం పసిడి ముద్దగతిం దొడమీద నాడు నా
ముద్దు గణేశునిం దలచి మ్రొక్కెద నీ కృతి కార్యసిద్ధికిన్‌

ఈ పద్యం కొఱవి గోపరాజు రచించిన సింహాసన ద్వాత్రింశిక కావ్యం లోనిది. 1500-1550 మధ్య కాలంలో జీవించిన ఈతనిని నిజామాబాద్‌ జిల్లాకు సంబంధించిన కవిగా పరిశోధకులు భావిస్తున్నారు. ఇతని తల్లిదండ్రులు కసవరాజు, కామాంబికా. ఈ కవి వల్లికొండ మహారాజు రాణా మల్లన ఆస్థాన పండితుడు. విక్రమార్కుడి దివ్య సింహాసనంపై ఉన్న ముప్పై రెండు సాలభంజికలు భోజరాజుకు చెప్పిన కథలతో సింహాసన ద్వాత్రింశిక కావ్యాన్ని రాశారు గోపరాజు.

వీటిని పదకొండు ఆశ్వాసాలలో పద్యాలుగా మార్చారు. ఈ పద్యం కావ్య ఆరంభంలో గణేశ స్తుతి. పార్వతి మెడలో నిద్దములైన అంటే ప్రకాశిస్తున్న భూషణాల కాంతులు దిక్కులలో వెదజల్లుతూ ఉంటే గణేశుడి తలకట్టు తల్లి చనుదోయి దాటి ఆ తల కూడా ఒక పసిడి ఆభరణం లాగా కనిపిస్తూ ఉందట. ముద్దులు మూట గడుతూ ఆమె తొడలపై ఆడుతున్న గణేషుని తన కృతి కార్యసిద్ధి పొందడం కోసం కవి మొక్కులు సమర్పించుకోవడం ఈ పద్య భావం.

-చేపూరి శ్రీరాం, హన్మకొండ