ఎన్‌ఐపీజీఆర్‌.. మొక్కల జన్యు నిర్మాణం, పనితీరుపై పరిశోధన చేసే సంస్థ

నేషనల్‌ ఇన్‌స్టిట్యూట్‌ ఆఫ్‌ ప్లాంట్‌ జీనోమ్‌ రీసెర్చ్‌ (NIPGR) మన దేశంలోని ప్రముఖ మొక్కల జన్యు పరిశోధనా సంస్థ. ఇది న్యూఢిల్లీలో ఉంది. మొక్కల జన్యు నిర్మాణం, జన్యు పనితీరు, పంటల అభివృద్ధి, అధిక దిగుబడి, పోషక విలువలు, పర్యావరణ ఒత్తిడులను తట్టుకునే సామర్థ్యంపై ఈ సంస్థ ప్రధానంగా పరిశోధనలు నిర్వహిస్తుంది.

ఎన్‌ఐపీజీఆర్‌ ఏర్పాటును 1997, నవంబర్‌ 30న అధికారికంగా ప్రకటించారు. 1998లో ఈ సంస్థ తన కార్యకలాపాలను ప్రారంభించింది. ఇది స్వయం ప్రతిపత్తి కలిగిన పరిశోధనా సంస్థ. బయోటెక్నాలజీ విభాగం (DBT), భారత ప్రభుత్వ సైన్స్‌ అండ్‌ టెక్నాలజీ మంత్రిత్వ శాఖ పరిధిలో పనిచేస్తుంది. ప్రస్తుతం ఇది బయోటెక్నాలజీ రీసెర్చ్‌ అండ్‌ ఇన్నోవేషన్‌ కౌన్సిల్‌ (BRIC) పరిధిలోని సంస్థల్లో ఒకటి.

లక్ష్యాలు
మొక్కల జన్యు సమాచారాన్ని విశ్లేషించి, పంటల నాణ్యతను, ఉత్పాదకతను మెరుగుపరచడం NIPGR ప్రధాన లక్ష్యం. అధిక దిగుబడి, మెరుగైన పోషక విలువలు, వ్యాధులు, చీడపీడలను తట్టుకునే సామర్థ్యం కలిగిన పంట రకాలను అభివృద్ధి చేయడానికి ఈ సంస్థ పరిశోధనలు చేస్తుంది. కరువు, అధిక ఉష్ణోగ్రత, లవణీయత వంటి పర్యావరణ ఒత్తిడులను మొక్కలు ఎలా ఎదుర్కొంటాయో అధ్యయనం చేస్తుంది. జన్యు ఇంజినీరింగ్‌, జీనోమ్‌ విశ్లేషణ, మాలిక్యులర్‌ మార్కర్లు, టిష్యూ కల్చర్‌ వంటి ఆధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానాలను ఉపయోగించి వ్యవసాయ రంగ అభివృద్ధికి దోహదపడుతుంది.

మాలిక్యులర్‌ మ్యాపింగ్‌
ఈ సంస్థలో మొక్కల జీనోమ్‌ విశ్లేషణ, కంప్యూటేషనల్‌ బయాలజీ, మాలిక్యులర్‌ మ్యాపింగ్‌, మొక్కల పెరుగుదల, అభివృద్ధి, పోషక జీనోమిక్స్‌, మొక్కల రోగనిరోధక వ్యవస్థ, పర్యావరణ ఒత్తిడులను తట్టుకునే జన్యు లక్షణాలపై పరిశోధనలు జరుగుతాయి. జన్యు మార్పిడి, జీన్‌ ఎడిటింగ్‌ వంటి ఆధునిక పద్ధతుల ద్వారా పంటల్లో కావలసిన లక్షణాలను అభివృద్ధి చేయడంపైనా ఈ సంస్థ దృష్టి సారిస్తుంది. పరిశోధనలతో పాటు శాస్త్రీయ శిక్షణ, జాతీయ, అంతర్జాతీయ పరిశోధనా సంస్థలతో సహకారం కూడా నిర్వహిస్తున్నది.

కీలకమైన పరిశోధన
మొక్కలపై కీటకాలు దాడి చేసినప్పుడు లేదా మొక్కలకు గాయాలు అయినప్పుడు ఆ ప్రమాద సంకేతాలను ఇతర భాగాలకు చేరవేసే వ్యవస్థ ఉంటుంది. ఈ ప్రక్రియలో కాల్షియం అయాన్లు (CaO+) ముఖ్యమైన పాత్ర పోషిస్తాయి. CNGC13 అనే ప్రొటీన్‌ ఈ కాల్షియం సంకేతాల ప్రసారంలో కీలక పాత్ర పోషిస్తుందని పరిశోధకులు గుర్తించారు.

ప్రాముఖ్యత
CNGC13 అనేది మొక్కల కణ త్వచంపై ఉండే కాల్షియం అయాన్‌ ఛానల్‌ ప్రొటీన్‌. మొక్కలో ఒక భాగానికి గాయం అయినప్పుడు లేదా కీటకాలు దాడి చేసినప్పుడు, అక్కడ ఏర్పడిన కాల్షియం సంకేతాలను ఇతర, గాయం కాని భాగాలకు చేరవేయడంలో ఇది సహాయపడుతుంది. ఈ సంకేతాల ద్వారా మొక్కలోని ఇతర భాగాలు కూడా రక్షణ చర్యలను ప్రారంభిస్తాయి. ముఖ్యంగా జాస్మోనిక్‌ ఆమ్లం (Jasmonic acid) ఆధారిత రక్షణ వ్యవస్థను సమన్వయం చేయడంలో CNGC13 కీలక పాత్ర పోషిస్తుంది.

పరిశోధనలో ఉపయోగించిన మొక్క
ఈ పరిశోధన Arabidopsis thaliana అనే నమూనా మొక్కపై నిర్వహించారు. Spodo ptera litura అనే చీడపీడకు వ్యతిరేకంగా మొక్కల రక్షణ ప్రతిస్పందనలో CNGC13 పాత్రను పరిశోధకులు అధ్యయనం చేశారు. ఈ పరిశోధన ద్వారా CNGC13 మొక్కల్లో గాయం లేదా కీటకాల దాడికి సంబంధించిన సంకేతాలను దూరంగా ఉన్న ఆకులకు చేరవేయడంలో అవసరమని వెల్లడైంది. ఈ అధ్యయనం 2026లో Proceedings of the National Academy of Sciences (PNAS) జర్నల్స్‌లో ప్రచురించారు.

బయోటెక్నాలజీ రీసెర్చ్‌ అండ్‌ ఇన్నోవేషన్‌ కౌన్సిల్‌
బయోటెక్నాలజీ రీసెర్చ్‌ అండ్‌ ఇన్నోవేషన్‌ కౌన్సిల్‌ (BRIC) అనేది భారతదేశంలో బయోటెక్నాలజీ పరిశోధన, అభివృద్ధి, ఆవిష్కరణలను ప్రోత్సహించడానికి ఏర్పాటు చేసిన సంస్థ. ఇది బయోటెక్నాలజీ విభాగం (DBT), భారత ప్రభుత్వ సైన్స్‌ అండ్‌ టెక్నాలజీ మంత్రిత్వ శాఖ ఆధ్వర్యంలో పనిచేస్తుంది.

ఏర్పాటు-నిర్మాణం
BRICను స్వయంప్రతిపత్తి కలిగిన బయోటెక్నాలజీ పరిశోధనా సంస్థలను ఒకే వ్యవస్థ కిందకు తీసుకురావడం, వాటి మధ్య సమన్వయాన్ని పెంచడం, పరిశోధనల సామర్థ్యాన్ని మెరుగుపరచడం అనే లక్ష్యాలతో ఏర్పాటు చేశారు. ఇది సొసైటీస్‌ రిజిస్ట్రేషన్‌ చట్టం, 1860 కింద నమోదైన సంస్థ.
BRIC అధికారిక వెబ్‌సైట్‌లో ప్రస్తుతం 13 స్వయంప్రతిపత్తి సంస్థలు దాని పరిధిలో ఉన్నట్లు పేర్కొనబడింది. ప్రారంభ ప్రతిపాదనలు లేదా పాత సమాచారంలో 14 సంస్థల ప్రస్తావన కనిపించవచ్చు. కాబట్టి ప్రస్తుత సంఖ్యను రాసేటప్పుడు అధికారిక BRIC సమాచారంలోని 13 సంస్థలనే పరిగణించాలి.

ప్రధాన లక్ష్యాలు
దేశంలో బయోటెక్నాలజీ పరిశోధనలను బలోపేతం చేయడం, పరిశోధనా సంస్థల మధ్య సమన్వయాన్ని పెంచడం, ఆధునిక సాంకేతిక పరిజ్ఞానాన్ని అభివృద్ధి చేయడం BRIC ప్రధాన లక్ష్యాలు. వ్యవసాయం, ఆరోగ్యం, పరిశ్రమలు, పర్యావరణ పరిరక్షణ వంటి రంగాల్లో బయోటెక్నాలజీ ఆధారిత పరిష్కారాలను అభివృద్ధి చేయడానికి ఈ సంస్థ కృషి చేస్తుంది. దేశీయ పరిశోధన, ఆవిష్కరణలు, సాంకేతిక స్వావలంబనను ప్రోత్సహిస్తూ ఆత్మనిర్భర్‌ భారత్‌ మేక్‌ ఇన్‌ ఇండియా వంటి జాతీయ లక్ష్యాలకు సహకరిస్తుంది.

NIPGR మొక్కల జన్యు పరిశోధనల ద్వారా వ్యవసాయ రంగ అభివృద్ధికి కృషి చేస్తుండగా, BRIC దేశవ్యాప్తంగా బయోటెక్నాలజీ పరిశోధన మరియు ఆవిష్కరణలకు సమన్వయ వేదికగా పనిచేస్తుంది. ఈ సంస్థల పరిశోధనలు పంటల ఉత్పాదకత, ఆహార భద్రత, పర్యావరణ అనుకూల వ్యవసాయం మరియు దేశ శాస్త్రసాంకేతిక అభివృద్ధికి ఎంతో ఉపయోగపడతాయి.