Endometriosis | నెలసరి సమయంలో నొప్పి రావడం సాధారణమేనని చాలా మంది మహిళలు భావిస్తారు. అయితే ప్రతి నెలా భరించలేనంత నొప్పి, అధిక రక్తస్రావం, దీర్ఘకాలిక పెల్విక్ నొప్పి లేదా గర్భం దాల్చడంలో ఇబ్బందులు వంటి లక్షణాలను నిర్లక్ష్యం చేయకూడదని ఆరోగ్య నిపుణులు హెచ్చరిస్తున్నారు. ఇవి కొన్నిసార్లు ఎండోమెట్రియోసిస్ (Endometriosis) అనే సమస్యకు సంకేతాలై ఉంటాయి. ఈ వ్యాధిని ప్రారంభ దశలోనే గుర్తిస్తే నొప్పిని నియంత్రించడంతోపాటు సంతానోత్పత్తి ఆరోగ్యాన్ని కూడా కాపాడుకోవచ్చని సూచిస్తున్నారు. ఎండోమెట్రియోసిస్ అంటే గర్భాశయం లోపలి పొరను పోలిన కణజాలం గర్భాశయం వెలుపల పెరగడం వల్ల ఏర్పడే పరిస్థితి. ఇది సాధారణంగా అండాశయాలు, ఫాలోపియన్ ట్యూబులు, పెల్విక్ భాగంలోని ఇతర కణజాలాలను ప్రభావితం చేస్తుంది. నెలసరి సమయంలో ఈ కణజాలం కూడా హార్మోన్ల ప్రభావానికి స్పందించడం వల్ల వాపు, తీవ్రమైన నొప్పి, కొన్ని సందర్భాల్లో మచ్చ కణజాలం ఏర్పడే అవకాశం ఉంటుంది.
నెలసరి నొప్పి రోజువారీ పనులకు ఆటంకం కలిగించేంత తీవ్రంగా ఉంటే దాన్ని సాధారణంగా తీసుకోకూడదు. కింది పొత్తికడుపు లేదా పెల్విక్ ప్రాంతంలో భరించలేని నొప్పి రావడం, సాధారణ నొప్పి మందులతో కూడా ఉపశమనం లేకపోవడం వంటి లక్షణాలు ఉంటే వైద్యులను సంప్రదించడం అవసరం. ప్రతి నెలా నొప్పి కారణంగా జీవనశైలిని మార్చుకోవాల్సి వస్తే అది హెచ్చరిక సంకేతంగా పరిగణించాలి. లైంగిక సంబంధాల సమయంలో లేదా అనంతరం నొప్పి అనిపించడం కూడా ఎండోమెట్రియోసిస్ లక్షణాల్లో ఒకటి. సిగ్గు లేదా సంకోచం కారణంగా చాలా మంది మహిళలు ఈ సమస్యను బయటకు చెప్పరు. అయితే గర్భాశయం వెలుపల పెరిగిన కణజాలం, వాపు కారణంగా ఇలాంటి నొప్పి వస్తుంది. కాబట్టి దీనిపై వైద్యుల సలహా తీసుకోవడం అవసరం.
కొంతమందిలో గర్భం దాల్చడంలో ఇబ్బందులు ఎదురుకావడం ఎండోమెట్రియోసిస్కు తొలి సంకేతంగా ఉంటుంది. ఈ వ్యాధి అండాల నాణ్యతను ప్రభావితం చేయడం, ఫాలోపియన్ ట్యూబుల పనితీరును దెబ్బతీయడం లేదా గర్భధారణకు అనుకూల వాతావరణాన్ని తగ్గించడం ద్వారా సంతానోత్పత్తిపై ప్రభావం చూపుతుంది. అయితే ఎండోమెట్రియోసిస్ ఉన్న ప్రతి మహిళకు గర్భం దాల్చడం అసాధ్యం కాదని, సరైన చికిత్సతో అవకాశాలు మెరుగుపడతాయని నిపుణులు చెబుతున్నారు. నెలసరి సమయంలో అధిక రక్తస్రావం, నెలసరికి ముందే స్వల్ప రక్తస్రావం కనిపించడం లేదా నెలసరి చక్రంలో అసాధారణ మార్పులు రావడం కూడా ఈ సమస్యకు సంబంధించిన లక్షణాలు అవుతాయి. ఇటువంటి మార్పులు తరచూ కనిపిస్తే వాటి అసలు కారణాన్ని తెలుసుకునేందుకు వైద్య పరీక్షలు చేయించుకోవడం మంచిది.
కొంతమందిలో నెలసరి సమయంలో జీర్ణవ్యవస్థకు సంబంధించిన సమస్యలు కూడా కనిపిస్తాయి. కడుపు ఉబ్బరం, మలవిసర్జన సమయంలో నొప్పి, మలబద్ధకం లేదా విరేచనాలు నెలసరి రోజుల్లో ఎక్కువగా వస్తాయి. ఇవి సాధారణ జీర్ణ సమస్యలుగా భావించి నిర్లక్ష్యం చేసే అవకాశం ఉన్నప్పటికీ, కొన్ని సందర్భాల్లో ఎండోమెట్రియోసిస్తో సంబంధం ఉంటాయి. ఈ వ్యాధి వల్ల వచ్చే నొప్పి కేవలం నెలసరి రోజులకు మాత్రమే పరిమితం కాదు. నెలంతా పెల్విక్ ప్రాంతంలో నొప్పి, భారంగా అనిపించడం లేదా అసౌకర్యం కొనసాగితే దానిని కూడా సాధారణంగా తీసుకోరాదు. దీర్ఘకాలిక పెల్విక్ నొప్పికి సరైన కారణాన్ని గుర్తించడం అవసరం. నిరంతర నొప్పి కారణంగా అలసట, శక్తి తగ్గడం, మానసిక ఒత్తిడి వంటి సమస్యలు కూడా ఏర్పడతాయి. దీర్ఘకాలం అసౌకర్యంతో జీవించడం వల్ల జీవన నాణ్యత తగ్గే అవకాశం ఉంటుంది. అందుకే శారీరక లక్షణాలతోపాటు మానసిక ఆరోగ్యంపై కూడా శ్రద్ధ పెట్టాలని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.
ఎండోమెట్రియోసిస్ లక్షణాలు ప్రతి మహిళలో ఒకేలా ఉండవు. కొందరిలో తక్కువ సమస్య ఉన్నప్పటికీ తీవ్రమైన లక్షణాలు కనిపిస్తాయి. మరికొందరిలో వ్యాధి ఎక్కువగా ఉన్నా లక్షణాలు స్వల్పంగానే ఉంటాయి. సాధారణంగా వైద్య చరిత్ర, శారీరక పరీక్షలు, స్కానింగ్ పరీక్షలు, అవసరమైతే ఇతర పరీక్షల ద్వారా ఈ సమస్యను నిర్ధారిస్తారు. నెలసరి నొప్పి, రక్తస్రావం, పెల్విక్ నొప్పి లేదా ఇతర అసాధారణ లక్షణాలను క్రమం తప్పకుండా గమనించి నమోదు చేసుకోవడం వల్ల వ్యాధిని ముందుగానే గుర్తించే అవకాశం పెరుగుతుంది. అవగాహనతోపాటు సకాలంలో చికిత్స తీసుకుంటే ఎండోమెట్రియోసిస్ను సమర్థంగా నియంత్రించి భవిష్యత్తులో వచ్చే సమస్యలను తగ్గించుకోవచ్చని నిపుణులు సూచిస్తున్నారు.