అడవి ఆముదాన్ని కొండ ఆముదం, కట్టె జేముడు, దొబ్బ చెట్టు, పెద్ద నేపాళమని రకరకాల పేర్లతో పిలుస్తారు. దీన్నే ఆంగ్లంలో
జట్రోపా అంటారు. ఇది అనేక సంవత్సరాలు జీవిస్తుంది. ఉష్ణ మండల ప్రాంతాల్లో సహజ సిద్ధంగా పెరుగుతుంది. ఈ మొక్క మెక్సికో, మధ్య అమెరికా దేశాల్లో విస్తారంగా పెరుగుతుంది. పోర్చుగీసుల ద్వారా ఇతర దేశాలకు వ్యాప్తి చెందిన ఈ చెట్టు నీటి
ఎద్దడిని తట్టుకుని బంజరు నేలల్లో కూడా పెరుగుతుంది. కొండ ఆముదం చెట్టు ఆరు మీటర్ల వరకు పెరుగుతుంది. ఆకులు మూడు నుంచి అయిదు భాగాలుగా చీలినట్లు ఉంటాయి. ఇది పుష్పించే మొక్క. ఒక వేలాడే కాడకు నాలుగు నుంచి పది దాకా కాయలు కాస్తాయి. ఇవి గుండ్రని ఆకారంలో, ఉసిరికాయ పరిమాణంలో ఉంటాయి. ఎండిన కాయలు ముదురు గోధుమ
రంగులోకి మారతాయి. ఈ కాయలు గింజలు కలిగి ఉంటాయి.
గింజలు విత్తడం ద్వారా, అంటు కట్టడం ద్వారా కొండ ఆముదం మొక్కలను వృద్ధి చేసుకోవచ్చు. కొండ ఆముదం కాయలు తినడానికి పనికి రావు. ఇవి విష స్వభావం కలిగినవి. అడవి ఆముదం గింజల నుంచి నూనె తయారు చేస్తారు. ఈ విత్తనాల నుంచి జీవ ఇంధనం తయారు చేస్తారు. అందుకే అడవి ఆముదాన్ని వాణిజ్య పంటగా సాగు చేయమని రైతులను భారత ప్రభుత్వం ప్రోత్సహిస్తున్నది. ఈ ఆముదం చెట్లను తోటలకు కంచెగా పెంచుతారు. జట్రోపా ఆకులను తుంచితే నురగలాంటి ద్రవం వస్తుంది. ఇది చర్మ వ్యాధులను తగ్గిస్తుంది. కాండం నుంచి తీసిన చెక్కను దంచి, ముద్దచేసి వంట ఆముదంతో కలిపి కీళ్ల నొప్పుల ఉపశమనానికి వాడతారు. గాయాలు, పుండ్లు, చర్మ వ్యాధుల నివారణకు ఆయుర్వేద మందుల తయారీలో అడవి ఆముదం నూనెను ఉపయోగిస్తారు. అభివృద్ధి చెందిన దేశాల్లో అడవి ఆముదం నూనెను జీవ ఇంధనం, జెట్ ఇంధనంగా పెద్ద మొత్తంలో ఉపయోగించేందుకు ప్రయోగాలు జరుగుతున్నాయి. పీవీ ఔషధ వనంలో దాదాపు పాతిక వరకు
అడవి ఆముదం చెట్లు ఉన్నాయి.
-ఎమ్మెల్సీ సురభి వాణీదేవి, పీవీ కూతురు