రాజిరెడ్డి మరణానికి ప్రభుత్వానిదే బాధ్యత!


Fri,December 14, 2012 05:15 PM

ప్రత్యేక రాష్ట్రం కోసం ఉత్తరవూపదేశ్‌లో కొందరు యువకులు ప్రాణాలిస్తే మరి కొంద రు మహిళలు తమ మానాన్ని బలి చేయవలసి వచ్చింది. ఉత్తరాఖండ్ రాష్టా న్ని ఏర్పాటు చేయాలని కోరుతూ 1996లో జరిగిన ఉద్యమానికి వ్యతిరేకం గా నాటి ఉత్తరప్రదేశ్ ప్రభుత్వం దారుణ దమనకాండను అవలంబించింది. ఉద్యమంలో పాల్గొన్న యువకులను తీవ్రంగా గాయపరచడం, చంపడమే ఘోరమనుకుంటే, యువతులపై అత్యాచారం చేయడం దారుణం. పోలీసులు సాగించిన మానవహక్కుల హననా న్ని అలహాబాద్ హైకోర్టు దృష్టికి తెచ్చి ఉత్తరాఖండ్ సంఘర్ష్ సమితి న్యాయాన్ని అర్థించిం ది. పరిహారాలు కోరింది. నేరాలకు పాల్పడిన పోలీసుల ప్రాసిక్యూషన్ ప్రారంభించాలని కోరింది. దీంతో పోలీస్ అధికారుల మీద కేసులు నమోదు చేసి విచారణ ప్రారంభించారు. ప్రాణం కోల్పోయిన వారి బంధువులకు పది లక్షల రూపాయలు, గాయపడి శాశ్వత అంగవైకల్యం పొందిన వారికి రెండున్నర లక్షలు , అక్రమంగా బంధింపబడిన వారికి యాభై వేల రూపాయల చొప్పున ఇవ్వాలని అలహాబాద్ హైకోర్టు ఆదేశించింది. అటువంటివారు కనీసం 400 మంది ఉంటారని అంచనా. అత్యాచారం హత్యతో సమానమైన దారుణ నేరం కనుక అత్యాచారానికి గురయిన మహిళకు కూడా 10లక్షల రూపాయలు చెల్లించాలని, అసభ్య ప్రవర్తనకు అవమాన పడిన మహిళకు 5 లక్షల రూపాయలను చెల్లించాలని కూడా ఆదేశించింది.

కొందరికి ఉత్తరప్రదేశ్ ప్రభుత్వం పరిహారం కూడా చెల్లించింది. మూడేళ్ల తరువాత అలహాబాద్ హైకోర్టు తీర్పు పై ఉత్తర ప్రదేశ్ ప్రభుత్వం అప్పీలు చేయాలని నిర్ణయించింది. మామూలుగా ఇద్దరు ప్రత్యర్థుల మధ్య వివాదంలో నష్టపోయిన పార్టీ అప్పీలు చేసుకోవడం ఒక హక్కుకు సంబంధించిన విషయమే. కాని ఒక ప్రభుత్వం సంక్షేమానికి సంబంధించిన ఒక మంచి తీర్పును సవాలుచేయడం చూస్తే బాధితులైన ప్రజలను ప్రభుత్వం ఒక కక్షిదారుడిగా పరిగణించి తానూ ఒక కక్షిదారుగా వ్యవహరించడం రాజ్యాంగ స్ఫూర్తికి విరు ద్ధం. ఉద్యమాన్ని అణచడానికి పోలీసులు హత్య, రేప్ వంటి హీనమైన నేరాలు చేయలేదనా లేక చేయడం సరైనదనా లేక ఆనేరాల దర్యాప్తు కూడదనా లేక బాధితులకు పరిహారం చెల్లించడం రాజ్యాంగ విరుద్ధమనా? ఈ అప్పీలును సుప్రీంకోర్టు 1999లో అనుమతించింది. ఇంతభారీ సొమ్ము పరిహారంగా చెల్లించాలని ట్రయల్ కోర్టులో విచారణ ముగియకుండానే నిర్ణయించడం అలహాబాద్ న్యాయమూర్తులకు న్యాయం కాదని సుప్రీంకోర్టు ఆ తీర్పును రద్దు చేసింది. పరిహారాలు చెల్లించాల్సిన అవసరం లేదని తీర్పు చెప్పింది. అయితే ఇచ్చి న సొమ్ము వాపస్ తీసుకోరాదని, విచారణ కొనసాగించాలని మాత్రం సుప్రీంకోర్టు ఆదేశించింది.

మానవూపాణాలు కోల్పోయిన ఉద్యమకారులకు నష్టపరిహారాలు ఇవ్వాలన్న ఆదేశం మీద అప్పీలుకు వెళ్లడం పూర్తిగా ప్రజావ్యతిరేక చర్య. తెలంగాణ ఉద్యమకారులు ఉత్తరాఖండ్ ఉద్యమం నుంచి కొన్ని పాఠాలు నేర్చుకోవచ్చు. ప్రభుత్వం ఎంత ప్రజావ్యతిరేకంగా ఉద్యమ అణచివేత వ్యూహాలు రచిస్తుం దో, పోలీసులను ఏ విధంగా దారుణాలు చేయడానికి సాయుధ సాధికార సాధనాలుగా దుర్వినియోగం చేస్తుందో, ప్రభు త్వం రాజ్యాంగం ప్రకారం ఏవిధంగా పరిహారం చెల్లించాల్సి వస్తుందో, ఒక్కోసారి న్యాయస్థానాలను ప్రభుత్వాలు ప్రజావ్యతిరేక చర్యలకు ఏవిధంగా వాడుకుంటాయో, న్యాయం రూపు ఏవిధంగా మారుతుందో ఎందుకు మారుతుందో, న్యాయమైన రాష్ట్రం కోసం పోరాటం ఏవిధంగా ఉంటుందో, ఉద్యమమహిళలను రేప్ ద్వారా అణచివేయాలనే వ్యూహం అమలు పరిణామాలు వివరిస్తాయి.

లాఠీతో కొట్టినా, బుల్లెట్ తో చీల్చినా, బాష్పవాయువుతో విషం చిమ్మినా ఉద్యమ కారుడిని చంపితే అతని బతికే హక్కును హరించినట్టే. రాజిడ్డికి రాజ్యాంగంలోని ఆర్టికిల్ 21 కింద బతికే హక్కు ఉంది. తెలంగాణ అడిగే హక్కు ఉంది. జెండా పట్టుకుని జై తెలంగాణ అంటున్న గుడి రాజిడ్డి (42) నోట్లోకి బాష్పవాయువు దూరింది. నోరెత్తనీయలేదు. ఊపిరితిత్తులలోకి బాష్పవాయు గోళం పేల్చిన విషవాయువు జొరబడింది. రక్తం కక్కుకున్నాడు. ఆ వాయువు ఊపిరితిత్తులతోపాటు ఇతర శరీరావయవాలను దెబ్బతీసింది. తరువాత 25 రోజులకు అతని ప్రాణం పోయింది. ఉద్యమించినందుకు ప్రాణం తీస్తారా? ఇదేం శాసనం? ఇదేం శిక్ష? రాజిడ్డిని సర్కారే హత్య చేసిందని ఉద్యమ నాయకులు పార్టీలు విమర్శిస్తున్నాయి. ఈ విమర్శ వెనుక నేరారోపణ కన్న ఒక ఉద్యమకారుడిని అన్యాయంగా బలిచేసుకున్న ఆవేదనే ఎక్కువగా ఉంది.

ఇంతకూ ఈ చర్య ఏమిటి? హత్యానేరమేనా కాదా? రాజిడ్డినే హత్యచేసే ఉద్దేశంతో పోలీసు అధికారి అతనికే గురిపెట్టి బాష్పవాయుగోళం పేల్చిఉంటే హత్య అయ్యే అవకాశం ఉంది. అందుకు సెక్షన్ 302 కింద హత్యానేరం విచారించాలని చట్టాలు ఘోషిస్తున్నాయి. ఆత్మరక్షణ లేదా ఐపిసి ఆమోదించిన మినహాయింపులు తప్ప మిగతా సందర్భాలలో చంపిన వారు హంతకులుగా ఆరోపణకుగురై కోర్టు విచారణకు నిలబడవలసి వస్తుంది. ఈ దేశ పౌరుడు కాకపోయినా ప్రతి మనిషికి జీవించే హక్కు ఉందని, ఆ హక్కును చట్టబద్ధ విధానం ద్వారా తప్ప మరొక రకంగా హరించడానికి వీల్లేదని ఆర్టికిల్ 21 వివరిస్తున్నది. మొత్తం వ్యవస్థ ఈ మాట నిజం చేయడానికి ప్రయత్నించవలసి ఉంది. రూల్ ఆఫ్ లా అంటే అదే. మరణ శిక్షలు విధించదగిన నేరాలు చేసి పారిపోయేవ్యక్తిని పట్టుకోవడానికి మరో మార్గం లేకపోతే కాల్చి చంపే అధికారం పోలీసులు ఉంది. రాజిడ్డి ఉద్యమంలో పాల్గొన్న వ్యక్తి మాత్రమే. బాష్పవాయుగోళంలో వాయువు మామూలుగా ఉండవలిసిన పదార్థం కన్న ప్రమాదకరమైన రసాయనం ఉన్నా, వాయుగోళం గురిపెట్టడం, అందులో ప్రమాదకర రసాయనం ఉండడానికి నిర్లక్ష్యం కారణమైతే 304 ఎ (ఐపిసి) కింద నేరారోపణ చేయవచ్చు. ప్రాసిక్యూట్ చేయవచ్చు. కాని చాలా తక్కువ సందర్భాలలో నేరారోపణ జరిగి ఉండవచ్చు.

నష్టపరిహారం కోరే అధికారం బాధితులకు ఉంది. వారికి పరిహారం చెల్లించాల్సిన బాధ్యత నేరాలకు పాల్పడిన వారిపై ఉంటుంది. పోలీసు అధికారులు వారి బాధ్యతలో భాగంగా ఎవరిపైనా దురుద్దేశంలేకుండా బహిరంగ ప్రదేశాలలో శాంతి రక్షణకోసం బాష్పవాయుగోళాలు విసిరినా బుల్లెట్లు కురిపించినా లాఠీలు ఝళిపించినా వారి వ్యక్తిగత నేరంగా పరిగణించ వీల్లేదు. అందుకు వారిని పరిహారం చెల్లించాలని ఆదేశించడానికి ఎవరికీ అధికారం లేదు. కాని అమాయకులైన వారు, ఉద్యమించే వారు, ప్రభుత్వ విధానాలను విమర్శించే వారు, బుల్లెట్లకు, లాఠీలకు, వాయుగోళాలకు బలికావడం నిర్దేశిత విధా నం కాదు. ప్రభుత్వం అందుకు బాధ్యత వహించాలి. బాధితులకు పరిహారం చెల్లించవలసి ఉంటుంది. పోలీసు అధికారులు నేరం చేస్తే వారు వ్యక్తిగతంగా బాధ్యత వహించాలి. కాని విధినిర్వహణలో సార్వభౌమ అధికార పరిధిలో వ్యవహరించి ఉంటే వ్యక్తిగత బాధ్యత వహించడానికి వీల్లేదు. ఈ సందర్భాలలో వారికి మినహాయింపు ఉంటుంది. ప్రభుత్వం వల్ల కొందరికి జరిగిన ఈ నష్టాలకు ప్రభుత్వం బాధ్యత వహించాలె.

ఇంగ్లాండ్‌లో సార్వభౌమ సౌకర్యం ఒకటుంది. ప్రభువులు తప్పు చేయరని చేసినా అందుకు వారిని కోర్టులలో నిలబెట్టరాదని ఒక సూత్రం. 1948 తరువాత దాన్ని మార్చుకున్నారు. కాని ఆ సూత్రాన్ని స్వతంత్రం వచ్చిన తరువాత కూడా కొన్ని దశాబ్దాలు అనుసరించిన దేశం ఏదైనా ఉందంటే అది భారత దేశమే. కస్తూరీలాల్ అనే బంగారు వర్తకుడిని మీరట్ పోలీసులు అనుమానించి అతని బంగారు వెండి నగల్ని స్వాధీనంచేసుకున్నారు. తరువాత ఆయన దొంగకాదని తేలింది.

అతని నగల్ని అతనికి ఇవ్వాల్సిందే. కానీ అప్పడికే హెడ్ కానిస్టేబుల్ ఆ నగల్ని ఠానా నుంచి దొంగిలించి పాకిస్తాన్‌కు పారిపోయాడు. తన బంగారం ఇవ్వమని కస్తూరీ లాల్ అడిగితే కేసు సుప్రీంకోర్టు దాకా పోయింది. అప్పడికి రాజోద్యోగులకు బాధ్యతలనుంచి మినహాయింపు ఇచ్చే బ్రిటిష్ సూత్రమే అమలవుతున్నదని, ఉద్యోగులు చేసే పనుల వల్ల నష్టపోయిన పౌరులకు పరిహారం ఇచ్చే బాధ్యత ప్రభుత్వానిదే అని భారత పార్లమెంటు చట్టం చేయకపోవడం వల్ల కస్తూరీలాల్ కు నగలు ఇవ్వనవసరం లేదని అన్యాయమైన తీర్పు ఇచ్చింది. ఇది అన్యాయమే అని అంగీకరిస్తూనే చట్టం లేదు కనుక తామేమీ చేయలేమని న్యాయస్థానం వివరించింది. ఈ అన్యాయం చాలా కాలం కొనసాగింది. ఎవరో ఒక పోలీసు దొంగతనం చేసి పారిపోతే మిగిలిన వారిని తప్పుబట్టలేము. కాని ఒక ప్రభుత్వ ఉద్యోగి చర్య వల్ల పౌరుడు నష్టపోవడం, దానికి పరిహారం లేకపోవడం అన్యాయం, రాజ్యాంగంలో రాసుకున్న సమన్యాయ సూత్రానికి విరుద్ధం. నీలబతి బెహరా కేసులో ఒక యువకుడిని పోలీసు లాకప్‌లో చంపినందుకు పోలీసుల పక్షాన ప్రభుత్వం లక్షాయాభైవేలరూపాయల పరిహారం చెల్లించాలని సుప్రీంకోర్టు ఆదేశించింది.

ఊరేగింపులు సమ్మెలు జరుగుతున్నపుడు పోలీసులు ఒక్కోసారి ప్రభుత్వం తీసుకున్న అనవసరపు నిర్ణయాలకు, అమలు చేయని వాగ్దానాలకు, చేసిన అన్యాయాలకు ప్రజల ఆగ్రహాన్ని ఎదుర్కొనవలసి వస్తుంది. ప్రజలు శత్రువులు కాదని, ప్రభుత్వ విధానాలను నిరసించడం, ఆందోళన చేయడం ప్రజల హక్కని, ఆ హక్కులను ఉపయోగించుకున్నందుకు పౌరులను గాయపరచడానికి, చంపడానికి ఎవరికీ అధికారం ఇవ్వలేదని పోలీసులు గమనించాలి. పోలీసులు న్యాయంగా వ్యవహరించినపుడు కూడా కొంద రు గాయపడుతుంటారు, నష్టపోతుంటారు, అప్పుడు వారికి పరిహారం చెల్లించే బాధ్యత ప్రభుత్వంపై ఉంటుందని సుప్రీంకోర్టు అనేక కేసుల్లో తీర్పు చెప్పింది.

సార్వభౌమ బాధ్యతారాహిత్య సూత్రం చెల్లదని చెప్పింది. కనుక మూడురకాల బాధ్యతలుంటాయి. ఆందోళన చేస్తున్న పౌరులపై దురుద్దేశపూరితంగా పోలీసులు హాని చేస్తే అందుకు సంబంధిత పోలీసు అధికారి, అతని తరఫున ప్రభుత్వం బాధ్యత వహించాలి. పోలీసు అధికారి నేరం రుజువైతే శిక్ష అనుభవించాలి. పరిహారం కూడా అతనే చెల్లించాలి. దురుద్దేశ పూరితం కాకపోయినా నిర్లక్ష్య చర్య ద్వారా ఆ అధికారి పౌరుడికి నష్టం చేస్తే అందుకు కూడా అతను, అత ని తరఫున ప్రభుత్వం బాధ్యత వహించాలి. పోలీసు అధికారి తప్పులేకపోయినా, అతని నేరం కాకపోయినా, అతని నిర్లక్ష్యం లేకపోయినా కూడా నష్టపోయిన పౌరుడికి పరిహారం చెల్లించాల్సిన బాధ్యత ప్రభుత్వంపై ఉంటుంది. ఆ అధికారిని చట్టపరంగా ఏమీ చేయడానికి వీల్లేదు. కాని ఆయన విధినిర్వహణలో చేసిన పనుల వల్ల నష్టపోయిన పౌరులకు పరిహారం చూపడం న్యాయం.

ఉత్తరాఖండ్ రాష్ట్రం కోసం పోరాడిన మహిళలపైన అత్యాచారం చేయడం నేరం. లాఠీ విసరడం బుల్లెట్లు కురిపించడం కూడా ఒక్కోసారి విధినిర్వహణలో భాగం అనుకోవచ్చు. కాని ఊరేగింపులో పాల్గొన్న మహిళపై అత్యాచారం చేయడం విధినిర్వహణ అయ్యేఅవకాశం లేదు. కనుక ఆ పోలీసులపైన నేరారోపణ చేసి దర్యాప్తుచేసి, శిక్షపడేట్టు చేయడం ప్రభుత్వధర్మం. బాధితులకు ఈ నేరస్తులచేత పరిహారం ఇప్పించడం లేదా ప్రభుత్వమే ఇవ్వడం రాజ్యాంగ లిఖిత కర్తవ్యం. లేకపోతే మనకు రాజ్యాంగపరమైన న్యాయం లభించే యంత్రాంగం ఉందనుకోవడం అనవసరం. అందుకే వారికి పరిహారం చెల్లించాలన్న అలహాబాద్ హైకోర్టుతీర్పును ఏవో సాంకేతిక కారణాలతో సుప్రీంకోర్టు కొట్టి వేయడం సామాన్యునికి అర్థం కాని బాధాకరమైన విషయం. రాజిడ్డిని బాష్పవాయుగోళం ద్వారా గాయపరచడం యాదృచ్ఛికంగా జరిగిందా లేదా ఎవరైన కావాలని గాయపరిచారా లేదా దురుద్దేశంతో చంపడానికి ప్రయత్నం జరిగిందా, లేక విష రసాయనం మోతాదు నిర్లక్ష్యంగా పెంచారా అనే అంశాలు విచారించాల్సిందే. రాజిడ్డి మరణానికి ఇవేవీ కారణాలు కాకపోయినా, అన్యాయంగా ఆయన ప్రాణం పోయినందుకు అందుకు కారణమైన ప్రభుత్వమే పరిహారం చెల్లించాల్సి ఉంటుంది. పరిహారం చెల్లించి చేతులు దులుపుకోవడం కాదు. ఈ సూత్రం అర్థం ఏమంటే, జనం ప్రాణాలు తీయకుండా ఉండాలని. ఇటువంటి ఆందోళనలలో అనవసరంగా జనం గాయపడకుండా మరణించకుండా అన్ని జాగ్రత్తలు తీసుకోవడం కూడా బాధ్యతే.

-మాడభూషి శ్రీధర్
రచయిత నల్సార్ యూనివర్సిటీలో ఆచార్యుడు, మీడియా లా సెంటర్ అధిపతి

35

MADABHUSI SRIDHAR

Published: Thu,July 10, 2014 09:44 AM

మీడియా స్వేచ్ఛ - ప్రసార నేరాలు

ప్రజాస్వామ్యం అంటే అభిప్రాయాల నిర్మాణం. అందుకోసం ఏ కౌటిల్యానికయినా దిగజారడమే నేటి నీతి. రాజకీయం, పత్రికా రచన, విద్య వ్యాపారమైన

Published: Tue,March 4, 2014 04:05 AM

నదులు-వివాదాలు

గంగా, యమున, కష్ణా, గోదావరి, కావేరి లాంటి జీవ నదులు దేశంలో వివిధ రాష్ర్టాల గుండా పయనిస్తూ ఎన్నో ఉపనదులను కలుపుకొని ఆయా పరివాహక ప్ర

Published: Tue,November 19, 2013 05:17 AM

భద్రత ముసుగులో దోపిడీకి లైసెన్స్!

ఏదో చేసి హైదరాబాద్ మీద పట్టు సంపాదించాలనే తపన, హైదరాబాద్ తెలంగాణకు దక్కకూడదనే దుర్బుద్ధి హైదరాబాద్‌లో ఉన్న భూస్వాములకే కాదు, మామూల

Published: Mon,June 30, 2014 07:18 PM

నష్టపోయిన ప్రాంతానికే పరిహారం

తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పాటు తరువాత కూడా నష్టపోయే రంగాలు రెండు. ఒకటి ప్రభుత్వోద్యోగాలు. రెండు సేద్యపు నీటి ప్రాజెక్టులు. విశాలాంధ్ర ఏర

Published: Mon,June 30, 2014 07:19 PM

పది జిల్లాల ప్రజలు పట్టరా?

తెలంగాణ ఏర్పాటును సమర్థించి, ‘తెలంగాణపై ఏదో ఒక నిర్ణయం తీసుకొమ్మని, ఏ నిర్ణయమైనా మేము అధిష్ఠానవర్గం అభీష్టానికి కట్టుబడి ఉంటామ’ని

Published: Tue,October 22, 2013 12:39 AM

రాజ్యాంగంపై సీమాంధ్ర నేతల రాజకీయం!

రాజ్యాంగంలో ఆర్టికల్ 371 డీ, అసెంబ్లీ తీర్మానాన్ని ఓడించడం అని రెండు కొమ్ములున్న సీమాంధ్ర రాజకీయ పొట్టేళ్లు కొండంత తెలంగాణను ఢీ కొ

Published: Tue,October 8, 2013 02:12 AM

హస్తినకు హైదరాబాద్‌ను కప్పంగా ఇస్తారా?

సీమాంధ్ర నాయకులు 1972లో ‘జై ఆంధ్రా’ అన్నపుడు వారి లక్ష్యం రాష్ట్ర విభజన అని పైకి కనిపిస్తుంది. కానీ దాని వెనుక దాగిన అసలైన దురాల

Published: Tue,October 1, 2013 02:19 AM

తెలంగాణపై చీకటి నింపే మాటలు

ఆంధ్రలో వెలుగులు చిమ్మడానికి తెలంగాణలో చీకట్లు కమ్ముకోవాల్సిందేనా? విజయవాడ థర్మల్ పవర్ స్టేషన్, రాయలసీమ వెలుగుల కోసం రాయలసీమ థర్మ

Published: Tue,September 24, 2013 12:47 AM

హైదరాబాద్‌పై పెత్తనం అక్రమాస్తుల రక్షణకే!

వాళ్లకు కావలసింది తెలంగాణతో కూడిన ఆంధ్రవూపదేశ్ సమైక్యత కాదు. తెలంగాణ లేని హైదరాబాద్. వారు తెలంగాణను సీమాంధ్రతో కలపాలనుకున్నది తె

Published: Fri,September 20, 2013 12:26 AM

నలభై వేల దౌర్జన్యానికి ఒక్క జవాబు జై తెలంగాణ

తెలంగాణ గుండె ధైర్యం, తెలంగాణ కమిట్‌మెంట్, తెలంగాణ పట్ల ప్రగాఢమైన అభిమానం అంటే ఏమిటో, ఇన్ని దశాబ్దాల పాటు సాగిన ఉద్యమం వెనుక ఉన్న

Published: Tue,September 3, 2013 12:28 AM

బిల్లులో చిల్లులుంటాయి జాగ్రత్త!

జూన్ 4, 1969, హైదరాబాద్ విమానాక్షిశయం. ఆనాటి ప్రధానమంత్రి ఇందిరాగాంధీ ప్రత్యేక తెలంగాణ కోసం ఆందోళన చేస్తున్న ఉద్యమ నాయకులలో ఒకరి

Published: Tue,August 27, 2013 12:48 AM

తెలంగాణ ఆకాంక్షపై ఆంధ్రా ఎన్జీవోల అక్కసు

సమైక్యత అనేది ఒక ఖాళీ నినాదంగా మార్చి దేశ సమైక్యతకు, జాతి ఐక్యతకు, చివరకు ఆ పదానికి కూడా ముప్పు తెస్తున్నాయి దుర్మార్గ రాజకీయాలు.

Published: Tue,August 20, 2013 01:44 AM

ప్రదర్శన ఉద్యమం సమైక్యత కాదు

సమైక్యాంధ్ర అంటే తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పడిన తరువాత మిగిలే ప్రాంతం. తెలంగాణ తో కూడిన ఆంధ్రవూపదేశ్ కాదు అనడానికి మరో నిదర్శనం సీమాంధ్ర

Published: Mon,August 12, 2013 11:50 PM

నష్టపరిహారం: ఎవరికి ఎవరు ఇవ్వాలి?

తెలంగాణను 1956కు ముందు హైదరాబాద్‌రాష్ట్రం అని పిలిచే వారు. దానికి హైదరాబాద్ రాజధాని. హైదరాబాద్ రాష్ట్రంలో మహారాష్ట్ర, కర్నాటక జిల

Published: Tue,August 6, 2013 01:58 AM

హైదరాబాద్ కోరడం సీమాంధ్రుల దురాశే!

తెలంగాణ పట్ల వ్యతిరేకత తెలుపుతున్న వారంతా హైదరాబాద్ కోసమే. రాష్ట్రాధికారాన్ని చేజిక్కించుకున్న రాజకీయ పార్టీలు, వాటి సీమాంధ్ర న

Published: Mon,July 29, 2013 10:51 PM

సీమను చీల్చి తెలంగాణను కూల్చే కుట్ర

ఇన్నాళ్లూ రాష్ట్ర విభజన అనగానే సమైక్యవాదం లేవనెత్తి అడ్డుకున్నసీమాంధ్ర రాజకీయ పెట్టుబడి దారులు ప్రస్తుతం తెలంగాణను నిలువరించడం కోస

Published: Tue,July 23, 2013 12:03 AM

ఆపడానికి, ఆలస్యానికి ఆరు కుట్రలు

ఓ నిజాము పిశాచమా! కానరాడు నిన్ను బోలిన రాజు మాకెన్నడేని తీగలను తెంపి అగ్నిలో దింపినావు నా తెలంగాణ కోటి రతనాల వీణ అంటూ తెలంగాణ క

Published: Tue,July 16, 2013 12:30 AM

ప్రజాచైతన్యమే తెలంగాణకు హై కమాండ్

తెలంగాణ రాష్ట్ర ఏర్పాటుకు కోస్తా, సీమ రాజకీయ నాయకులను మించి అడ్డెవరూ లేరు. కాంగ్రెస్ పార్టీ నిర్ణయమే ఈ తెలంగాణ ద్వేష నాయకులకు తోడు

Published: Tue,July 9, 2013 12:55 AM

‘దిగ్విజయ’ సింగం తెలంగాణ

తెలంగాణ అనే నిప్పురవ్వతో రాజకీయ పార్టీలు మళ్లీ చెలగాటమాడుతున్నాయి. కాంట్రాక్టులు చేసుకుని కోట్ల రూపాయల ప్రజాధనాన్ని కొల్లగొట్టే

Published: Tue,July 2, 2013 01:35 AM

బూట్లతో తొక్కి, గొంతు నొక్కి..

వెనుక నుంచి ఒక చేయి గొంతు పట్టుకున్నది. మాట్లాడే అవకాశం లేదు. మరో రెండు చేతులు నా కాళ్లు లేపినై. వెనుకనుంచి నన్ను ఎవరో ఎత్తివేసి

Published: Mon,June 24, 2013 11:23 PM

రాజ్యాంగ గాయాలకు పరిహారం లేదా?

చలో అసెంబ్లీని అన్నిరకాలుగా ఆపిన పోలీసులు ఉస్మానియా విద్యార్థులను అసెంబ్లీకి వెళ్లకుండా నిరోధించడానికి భీకర పోరాటం సాగించారు. బా

Published: Tue,June 18, 2013 12:58 AM

ద్వేషం చిమ్మిన దమనకాండ

ఇనుప గోడలు, ఉక్కు పాదం, అమానుష పోలీసు హింస, రాజధాని నగర దిగ్బం ధం, తెలంగాణ జిల్లాలలో వేలాది అరెస్టులు, ఇవన్నీ చలో అసెంబ్లీకి ప్రభు

Published: Tue,June 11, 2013 12:43 AM

విశాలాంధ అబద్ధాలకు అసలు నిజాల జవాబు

దొంగే దొంగ దొంగ అని అరిచినట్టు, అబద్దాలను నిజాలుగా చూపుతూ తెలంగాణ వాస్తవాలను అబద్ధాలు అంటూ నిందించే అనైతిక నీచ రచనా కార్యక్షికమా

Published: Tue,June 4, 2013 04:20 AM

సినీ తారతమ్యాలు: ఆంధ్ర పక్షపాతం, తెలంగాణ ద్వేషం

తెలుగు సినీ పరిక్షిశమ కుల, కుటుంబ సామ్రాజ్యాలతో పీలికలుగా చీలిపోయి, గుత్త పెత్తన వ్యాపారదుర్గాలుగా క్షీణించి అభిమానుల్ని, ప్రజల్ని

Published: Mon,May 27, 2013 11:07 PM

తెలంగాణ మంత్రులూ గద్దెదిగండి

తెలంగాణ రాష్ట్రం కోసం వేయిమందికి పైగా ఉరికొయ్యలకు వేలాడు తూ ఉంటే తెలంగాణ ప్రజావూపతినిధులు మంత్రి పదవులకు వేలాడుతూ ఉండడం స్వార్థ రా

Published: Mon,May 20, 2013 11:53 PM

చాకో కొత్త మాట, కాంగ్రెస్ పాత పాట

తెలంగాణపై కాంగ్రెస్ పార్టీకి ఏ విధమైన కట్టుబాటు లేదని మరోసారి అర్థమైంది. ఆపార్టీకి బోలెడంతమంది అధికారిక ప్రతినిధులున్నారు. వారు ఒక

Published: Tue,May 14, 2013 12:01 AM

ఆత్మవంచనా.. ఆత్మగౌరవమా?

అక్కరకు రాని చట్టము, మొక్కిన వరమీయని వేలుపు, మోహరమున తానెక్కిన బారని గుర్రము,వంటి వన్నీ.., గ్రక్కున విడువంగవలయు గదరా సుమతీ’ అన్న

Published: Mon,May 6, 2013 03:06 PM

ఆరని పగలు-అమాయకుల బలి

పాకిస్థాన్‌లో ఇంకా 535 మంది సరబ్‌జిత్‌లున్నారు, భారత్‌లో 272 మంది సమానుల్లాలు ఉన్నారు. పాక్ జైళ్లలో ఉన్నవారిలో 483 మంది చేపలు పట్ట

Published: Mon,April 29, 2013 12:16 PM

స్వేచ్ఛ అంటే రెచ్చగొట్టడం కాదు

చిలకమర్తి లక్ష్మీనరసింహం పంతులు రాసిన గొప్ప హాస్య వ్యంగ్య రచనలలో ప్రహసనాలు ఒకటి. నాటికలు గల్పికల రూపంలో చిలకమర్తి సామాజిక దుర్మా

Published: Tue,April 23, 2013 12:02 AM

తెలంగాణకు తాజా ఖనిజ ద్రోహం

తెలంగాణ ప్రాంతాన్ని నిర్లజ్జగా అన్యాయాల పరంపరకు గురి చేయడానికి పాలకులు సిధ్ధంగా ఉన్నారు. తెలంగాణ పట్ల నిర్లక్ష్యానికి బయ్యారం ఇన

Published: Mon,April 15, 2013 11:58 PM

అవినీతికి ఉరివేస్తే మిగిలేది ఎంతమంది ?

రాష్ట్ర ఆర్థికమంత్రి ఆనం రామనారాయణరెడ్డి ఆవేశంతో ఒక మాట న్నారు. వై.ఎస్. జగన్మోహన్ రెడ్డి చేసిన పనులకు, ఆర్థికనేరాలకు ఆయనను ఉరితీ

Published: Tue,April 9, 2013 03:25 AM

కట్జూ మాటల్లో కరువైన కట్టుబాట్లు

రోగాలొచ్చి చనిపోయిన వారినే తెలంగాణ కోసం ఆత్మహత్య చేసుకు న్న వారని వర్ణిస్తున్నారని, ఒక అబద్ధాన్ని తాత్కాలిక ప్రయోజనాలకోసం కాంగ్రె

Published: Tue,April 2, 2013 12:01 AM

బలిదానాలపై స్పందించని భారతం

దేశం కోసం ప్రాణాలు బలి పెడితే అమరవీరులు అంటున్నాం. సరిహద్దులో దేశ భద్రతకోసం సైనికులు పోరాటంలో మరణిస్తే వీర చక్ర, పరమవీర చక్ర అని

Published: Tue,March 26, 2013 12:07 AM

వివక్షపై వివరణ ఇవ్వాలె

ముఖ్యమంత్రి కిరణ్ కుమార్ రెడ్డి చేసిన ప్రమాణంలో ఒక్క విషయం మాత్రం గుర్తు పెట్టుకున్నట్టుంది. భయపక్షపాతాలు లేకుండా అందరికీ న్యాయం

Published: Sun,March 24, 2013 04:10 AM

నేరమే అధికారమైతే...!

నేరాలు చేద్దాం రండి. నా దగ్గర మారణాయుధాలు ఉన్నాయి. మీదగ్గర లేకపోయినా ఫరవాలేదు. మనమంతా కలసి విధ్వంసం సృష్టిద్దాం అని పిలిచారట. తర్వ

Published: Tue,March 19, 2013 12:09 AM

ఉరిశిక్ష: విచారించిందెవరు? విధించిందెవరు?

ఢిల్లీ నగర రోడ్లమీద డిసెంబర్ 16, 2012 నాటి గ్యాంగ్‌రేప్ ఘటన తీవ్రత ఇంకా మరచిపోలేదు. అప్పుడే ఆ నేరం చేసిన వారిలో ముఖ్యుడు రాంసింగ

Published: Tue,March 12, 2013 12:25 AM

ఆగని అత్యాచారాలు,అభవూదతలో మహిళలు

అభద్రతకు కారణం అసమానత. కుటుంబంలో, సమాజంలో, కార్యవూపదేశంలో, చివరకు మంత్రివర్గంలో, ప్రభుత్వంలో అందరూ సమానులే అన్నమాట వట్టిబూటకం. అ

Published: Mon,March 4, 2013 11:36 PM

తెలంగాణ ప్రాజెక్టులకు ‘ఉమ్మడి’ముప్పు

విచివూతమేమంటే తెలంగాణ ప్రాజెక్టుల నోట్లో మట్టి కొట్టడానికి మహారాష్ట్ర, కర్నాటక వంటి పరాయి రాష్ట్రాలే కాదు, సీమాంధ్ర నేతల గుప్పిట్ల

Published: Mon,February 25, 2013 11:45 PM

రక్త పిపాసులకు జవాబు రక్తదానం

నెత్తురు తాగే ఉగ్రవాద రక్కసికి ‘మానెత్తురు తీసుకో’ అంటూ భాగ్యనగరం రక్తదానంతో జవాబిచ్చింది. ఎవరికీ ఏ హానీ చేయని అమాయకుల నెత్తురు

Published: Mon,February 18, 2013 11:13 PM

అప్జల్ ఉరి- అంతులేని ప్రశ్నలు

ఆరోజు భద్రతాదళాలు ప్రాణాలకు తెగించి పోరాడలేకపోతే ఈ దేశ పార్లమెంటరీ సార్వభౌమాధికారంతోపాటు ఎంపీల ప్రాణాలు టెర్రరిస్టుల హస్తగతం అయ్యే

Published: Tue,February 12, 2013 12:37 AM

క్షమాభిక్షలు,మరణశిక్షలు-తొందరపాట్లు

ప్రాణాలు పోయినా నిర్ణయాలు తీసుకోరు. క్షణాల్లో ప్రాణాలు తీస్తారు. ఇదీ మన పాలన. అసలు సాగదీతనే పాలనగా మారిపోయింది. ఏ నిర్ణయమైనా తమ అవ

Published: Tue,February 5, 2013 12:04 AM

అసెంబ్లీ తీర్మానం అక్కర్లేదు!

తెలంగాణ రాష్ట్రం ఏర్పాటుపై నాయకులు పలురకాల ప్రకటలను చేస్తూ గందరగోళం సృష్టిస్తున్నారు. ఆంధ్రవూపదేశ్ శాసనసభ తెలంగాణ రాష్ట్ర ఏర్పాట

Published: Mon,January 21, 2013 11:03 PM

ఆంధ్ర అసెంబ్లీకి బానిస ప్రాంతీయ కమిటీ

పెద్ద మనుషుల ఒప్పందంలో రెండు కీలకమైన షరతులు. ఒకటి తెలంగాణ రక్షణకు ప్రాంతీయమండలి స్వయంవూపతిపత్తితో కల్పించ డం, రెండు వ్యవసాయభూములు

Published: Wed,January 16, 2013 11:50 PM

హైదరాబాద్ కోసం ఇంకా కుట్రలా?

తెలంగాణ వేరు హర్యానా వేరు. హైదరాబాద్ వేరు బొంబాయి వేరు. అర శతాబ్దానికి మించి చరిత్రలేని ఆధునిక నగరం చండీగఢ్ వేరు, శతాబ్దాల చరిత్ర

Published: Mon,January 21, 2013 07:23 PM

తెలంగాణ రాజధాని హైదరాబాద్

గోడావరిలో ఎక్కి హైడ్రాబాడ్‌లో దిగాను’ అనడంలో ఎంత అచ్చమైన తెలుగున్నదో ప్రత్యేకంగా చెప్పనక్కరలేదు. ఆంగ్లేయుల పాలనా కేంద్రం ప్రెసిడెన

Published: Mon,December 31, 2012 11:42 PM

ఇదీ టీడీపీ లేఖలోని మర్మం ?

తెలంగాణకు టీడీపీ ఎంత కట్టుబడి ఉందో మరోసారి తేలిపోయింది. కాంగ్రెస్ పార్టీకి, కేంద్ర ప్రభుత్వానికి తెలంగాణ పట్ల కమిట్ మెంట్ ఎంత లేదో

Published: Mon,December 24, 2012 11:45 PM

అఖిలపక్షంలో తేలుస్తారా?

తెలంగాణ కాంగ్రెస్ ఎంపీలు సాధించిపెట్టిన అఖిల పక్షం, పట్టించుకోబోదని తెలుగుదేశం అడిగిన అఖిలపక్షం, డిసెంబర్ 28.. అంద రూ ఏదో జరుగుతుం

Published: Tue,January 1, 2013 05:41 PM

కేవీ రంగారెడ్డి స్ఫూర్తితో ఉద్యమిద్దాం

రంగాడ్డి అనే పేరు తప్ప రంగాడ్డి జిల్లాలో ప్రజలకు దక్కింది ఏమీ లేదు-ఇది సుప్రీంకోర్టు మాజీ న్యాయమూర్తి జస్టిస్ సుదర్శన్ రెడ్డి చేసి

Published: Mon,December 10, 2012 11:28 PM

అమ్మానాన్నలే నేరం చేస్తే పిల్లల గతేమిటి ?

ప్రే మతో పెంచాల్సిన అమ్మానాన్నలే పిల్లలను కొడితే ప్రభుత్వాలు, చట్టాలు, పోలీసులు, లాయర్లు, కోర్టులు రంగ ప్రవేశం చేయవల సి వస్తుంది.

Published: Thu,December 6, 2012 03:15 PM

సమైక్యవాదులెవరు? వేర్పాటువాదులెవరు?

ఆంధ్ర రాష్ట్రం, ఆంధ్రప్రదేశ్ వేరు అని ఈ తరంలో చాలా మందికి అటు ఆంధ్రప్రాంతంలో ఇటు తెలంగాణలో తెలియదు. చాలామందికి తెలంగాణ వారు ఇదివర

Published: Sat,December 1, 2012 11:47 AM

మాట్లాడే కుత్తుక మీద కొత్త కత్తి

ఎయిర్ ఇండియాలో సమ్మె చేస్తున్న ఒక సంఘం నాయకులను, వారి వ్యతిరేక సంఘం వారు అరెస్టు చేయించారు. దానికి కారణం సమ్మె కాదు. ఫేస్‌బుక్, ఆర

Published: Sat,December 1, 2012 11:49 AM

నెహ్రూ నిర్వాకమే తెలంగాణకు శాపం

జవహర్ లాల్ నెహ్రూ (నవంబర్ 14 తొలి వూపధాని జయంతి) తెలంగాణకు ఎందుకింత అన్యాయం చేసినట్టు? ఆయన మాటలే మో తెలంగాణకు అనుకూలం, చర్యలేమో త

Published: Sat,December 1, 2012 11:50 AM

చట్టం పట్టుకోలేని(ఆత్మ) హత్య

చట్టం పట్టుకోలేని హత్య ఆత్మహత్య. చాలా తెలివైన మోసగాళ్లు పక్కవారిని ‘ఆత్మహత్య’ చేస్తారు. స్వార్థ రాజకీయానికి ప్రజల ప్రాణాలకు లెక్క

Published: Fri,December 14, 2012 05:16 PM

తెలంగాణ కోసం తపించిన సర్దార్

జస్టిస్ సర్దార్ ఆలీ ఖాన్ వంటి ప్రముఖ వ్యక్తి, మంచిమనిషి చనిపోతే టీవీ వార్తా ఛానెళ్లు ఎందుకు కనీసం కింద స్క్రోలింగ్ వాక్యం కూడా ఇవ్

Published: Fri,December 14, 2012 05:16 PM

రాజ్యాంగ వ్యతిరేక కుటిల రాజకీయం

రాజిడ్డి మరణానికి ప్రభుత్వం బాధ్యత వహిస్తూ పరిహారం చెల్లించాలని రాజ్యాంగం, సుప్రీంకోర్టు తీర్పులు నిర్దేశిస్తున్నాయని గతవారం ‘నమస్

Published: Fri,December 14, 2012 05:11 PM

‘మార్చ్’ రాజ్యాంగం హక్కు

ప్రత్యేక రాష్ట్రం కోరడం ఎంత రాజ్యాంగ సమ్మతమో, ప్రత్యేక రాష్ట్రం ఇస్తామనిచెప్పి మాట తప్పిన ప్రభుత్వాన్ని నిలదీస్తూ సెప్టెంబర్ 30న త

Published: Fri,December 14, 2012 05:14 PM

చెరువులను మింగుతున్న వినాయకులు

తెలంగాణలో బతుకమ్మ పండుగ పర్యావరణాన్ని పరిరక్షించే పండుగ. చెరువులను పూలతో పూజించే పండుగ.కనుక ఆ చెరువులను రక్షించుకోవడానికి పండుగలన